ေရႊကူေမႏွင္း - ႏိုင္ငံတကာ အမ်ိဳးသမီးေခါင္းေဆာင္မ်ား

(Vital Voices အဖြဲ႕ကို စတင္တည္ေထာင္သူ ဟီလာရီ ရုဒ္ဟမ္ကလင္တန္)

၁၉၉၅ တြင္ ႏိုင္ငံေပါင္း ၁၈၉ ႏိုင္ငံတို႔သည္ ဘီဂ်င္း၌ က်င္းပေသာ ကမၻာ့ကုလသမဂၢ၊ စတုတၳအႀကိမ္ အမ်ိဳးသမီးေရး ရာ ညီလာခံသို႔ တက္ေရာက္ခဲ့ၾကသည္။

ကၽြန္မသည္ထိုသို႔ ညီလာခံ၌ စကားေျပာရာတြင္ ကၽြန္မတို႔၏ တိတ္ဆိတ္ျခင္းကို ၿဖိဳခြဲဖို႔ အခ်ိန္ေရာက္လာၿပီး ျဖစ္ေၾကာင္း ေျပာၾကားခဲ့ပါသည္။

ထို႔ျပင္အမ်ိဳးသမီးမ်ား ၏ အခြင့္အေရး ကို လူသားတို႔၏ အခြင့္အေရး ႏွင့္ ခြဲျခားျခင္း လက္ခံ ေတာ့မည္ မဟုတ္ေၾကာင္း၊ အမ်ိဳးသမီးေရး ရာမ်ား ကို ေနာက္ကြယ္တြင္ သာ လူမသိသူမသိ ေဆြး ေႏြးျခင္းျပဳလုပ္ေတာ့မည္ မဟုတ္ေၾကာင္းလည္း ေျပာဆိုခဲ့ပါသည္။

ခြန္အားရွိေသာ အသံမ်ား (Vital voices) အဖြဲ႕ကို ကလပ္တန္အစိုးရလက္ထက္တြင္ စတင္ထူးေထာင္ခဲ့၏ ထိုအခ်ိန္တြင္ ႏိုင္ငံအမ်ား အျပားသည္ ဖိႏွိပ္မႈ မ်ား ၊ ပဋိပကၡမ်ား ၾကားမွ၊ ရုန္း ထကာ၊ ဒီမိုကေရစီထံ ေျပာင္းလဲဖို႔ စတင္လာၾကသည္။

အိမ္ျဖဴေတာ္ ႏွင့္ ႏိုင္ငံျခားေရး ဌာနမွ လူမ်ား ႏွင့္ အတူ ကၽြန္မမိတ္ေဆြ ႏိုင္ငံျခားေရး ၀န္ႀကီး ေဟာင္း မယ္ဒလင္းေအာလ္ဘရိုက္ႏွင့္ ကၽြန္မတို႔သည္ အမ်ိဳးသမီးမ်ား အေနႏွင့္ ၄င္းတို႔၏ အနာ ဂတ္ကို ပံုေဖာ္ရာ၌ ထူးျခားေသာ အခန္းက႑ရွိသည္ဟု ယံုၾကည္ခဲ့ၾကသည္။

အကယ္၍ အမ်ိဳးသမီးမ်ား က ႏိုင္ငံေရး ၊ လူမႈ ေရး ၊ စီးပြားေရး တို႔တြင္ ပါ၀င္ရန္ ရဲရင့္မည္ ၊ ခြန္အားရွိမည္ ဆိုပါက ကၽြန္မတို႔ကူညီၾကရမည္ ဟု ယံုၾကည္ခဲ့ၾကသည္။

ႏိုင္ငံျခားေရး ၀န္ႀကီး ဌာနရွိ အခန္းေလးထဲမွာ စတင္ခဲ့ေသာ စိတ္ကူးသည္ ခြန္အားရွိေသာ အသံမ်ား ဒီမိုကေရစီစတင္ေရး အ ျဖစ္၊ ႀကီးထြားလာကာ၊ ခြန္အားရွိေသာ အသံမ်ား က ကမၻာလံုး ဆိုင္ရာ ပူးေပါင္းမႈ (Vital Vioces Giobal Partnership) အမည္ ရွိ NGO အ ျဖစ္ ေပၚေပါက္လာခဲ့၏ ၊ တစ္ကမၻာလံုးတြင္ အမႈ ထန္းႏွင့္ ပူးတြဲ ပါ၀င္သူ ၁၀၀၀ ေက်ာ္ရွိၿပီး ႏိုင္ငံေပါင္း ၁၄၄ ႏိုင္ငံတြင္ အမ်ိဳး ေခါင္းေဆာင္ ၂၀၀၀ ေက်ာ္၏ အလုပ္ကို အေထာက္အကူျပဳလ်က္ရွိေလၿပီ။

ဤအဖြဲ႕အစည္းႏွင့္ တာ၀န္မ်ား သည္ ကၽြန္မႏွလံုးသား၌ စြဲကပ္လ်က္ရွိပါသည္။ ေန႔စဥ္ပင္ ဤအဖြဲ႕အစည္း၏ သင္ခန္းစာမ်ား ကို သယ္ေဆာင္ေနခဲ့ပါသည္။ ႏိုင္ငံျခားေရး ၀န္ႀကီးဌာနတြင္ ၊ အေမရိကန္ႏိုင္ငံ၏ ႏိုင္ငံျခားေရး ၀ါဒတြင္ အမ်ိဳးသမီးမ်ား ၏ အခြင့္အေရး ႏွင့္ တိုးတက္မႈ ကို ေထာက္ ပံ့ေရး သည္ ႏိုင္ငံျခားေရး မႈ ၀ါဒအုတ္ျမစ္အ ျဖစ္ ယူမွတ္ခဲ့သည္။

မယ္လ္နီဗာဗီးယား က ကမၻာ့အမ်ိဳးသမီးမ်ား အေရး အတြက္ အလြတ္သေဘာသံတမန္ အ ျဖစ္ ဦးေဆာင္ေနသည္။ ကမၻာအရပ္ရပ္သို႔ ကၽြန္မသြားေရာက္တိုင္း ဤအဖြဲ႕မွ တစ္ေယာက္ ေယာက္ သည္ ကၽြန္မအား လာေရာက္ေတြ ႕ဆံုးၿမဲ ျဖစ္၏ ၊ သူတို႔က သင္တန္း ျဖစ္ေစ၊ အလည္ အပတ္ ျဖစ္ေစ၊ သူတို႔အလုပ္ ေရွ႕အနာဂါတ္အတြက္ တိုးတက္ရန္ အခြင့္အလမ္းကို ေျပာေလ့ရွိ သည္။

၁၉၉၅ မွစ၍ ၊ အမ်ိဳးသမီးမ်ား ဖိႏွိပ္ခံရေသာ ေနရာမ်ား ၌ တိုးတက္မႈ ရွိလာေၾကာင္း ထင္ရွား လာသည္။ သူတို႔လုပ္ပိုင္ခြင့္ရွိေသာ ေနရာမ်ား ၌ လည္း တိုးတက္မႈ ရွိလာသည္။

အမ်ိဳးသမီးမ်ား သည္ စုေပါင္းပါ၀င္လုပ္ေဆာင္ရာ၌ ထူးျခားစြာ ျပဳလုပ္ႏိုင္ေၾကာင္း၊ ခိုင္မာ ႀကံ႕ခိုင္ေၾကာင္း ကၽြန္မနားလည္းထားပါသည္။ သူမ်ား မျမင္ဘဲေက်ာ္သြားေသာ ျပႆနာမ်ား ကို သူတို႔ကျမင္တတ္သည္။ သူမ်ား အေလးမထားႏိုင္ေသာ ၊ ေစာင့္ေရွာင့္မေပးႏိုင္ေသာ လူထုထံ သူတို႔ ကအေရာက္သြားႏိုင္ၾကသည္။ ထို႔ျပင္ အခြင့္အလမ္းမရွိေတာ့ဟု ထင္ရေသာ ကိစၥမ်ား မွာ ပင္၊ သူ တို႔က လမ္းစကို ရွာေဖြေတြ ႕ရွိေနဆဲလည္း ျဖစ္ေပသည္။

ကမၻာ့အမ်ိဳးမ်ား ၏ အဆင့္အတန္းသည္ စိတ္ဓာတ္ျမင့္ျမတ္မႈ ႏွင့္ တရာမွ်တမႈ ကိစၥခ်ည္း မဟုတ္ေခ် ၄င္းတို႔သည္ ႏိုင္ငံေရး ၊ စီးပြားေရး ၊ လူမႈ ေရး ကိစၥမ်ား တြင္ လည္း မပါမ ျဖစ္ ပါ၀င္ၾကရသူ မ်ား ျဖစ္ေပသည္။

အကယ္၍ ၂၁ ရာစုတြင္ အမ်ိဳးႀကီးမ်ား ႏွင့္ မိန္းကေလးငယ္မ်ား ၏ အခြင့္အေရး ကို ပိတ္ပင္ ၿပီး၊ အေနာက္မွာ ခ်န္ထားခဲ့မည္ ဆိုပါက ကမၻာႀကီးသည္ တိုးတက္မႈ ကို ေဖာ္ေဆာင္ရန္ မ ျဖစ္ႏိုင္ ေခ်။

ဤစာအုပ္တြင္ ဖတ္ရႈရမည္ ျဖစ္ေသာ အမ်ိဳးသမီးေခါင္းေဆာင္မ်ား သည္ ယဥ္ေက်းမႈ အမ်ိဳး မ်ိဳးကို ကမၻာအရပ္ရပ္မွ ေဖာ္ျပၾကပါလိမ့္မည္ ။ သူတို႔သည္ မတူေသာ ယဥ္ေက်းမႈ မ်ား ကို ေဖာ္ ေဆာင္ရင္း အေရး ႀကီးေသာ တန္ဖိုးမ်ား ကို မွ်ေ၀ၾကပါလိမ့္မည္ ။ သြင္ျပင္လကၡဏာမ်ား ကို ေျပာျပ ၾကပါလိ္မ့္မည္ ။ သူတို႔တစ္ဦးခ်င္းသည္ စနစ္က်ေသာ ေျပာင္းလဲမႈ ကို ျပဳလုပ္ရန္ နည္းလမ္းမ်ား ရွာ ေဖြခဲ့ၾကသည္။ လူေထာင္ေပါင္း၊ သန္းေပါင္းမ်ား စြာ ၏ ဘ၀ကို ျမင့္တင္ရန္ နည္းလမ္းမ်ား ကို ရွာေဖြဲခဲ့ၾကျခင္း ျဖစ္သည္။

ဤအမ်ိဳးသမီးမ်ား သည္ ေခါင္းေဆာင္မႈ ၏ ထူးျခားခ်က္ႏွင့္ ေျပာင္းလဲတတ္မႈ မ်ား ျဖင့္ ျပည့္ စံုသူမ်ား ျဖစ္၏ ။ ၁၅ ႏွစ္ ၾကာ အေတြ ႕အႀကံဳမ်ား မွ ဤကဲ့သို႔ စံ မ်ား ျဖစ္ ျပည့္စံုျခင္းကို အမ်ိဳးသမီးမ်ား အတြင္ း ရင္းႏွီးျမွဳပ္ႏွံျခင္းသည္၊ ကၽြန္မတို႔ ေဆာင္ရြက္ခ်က္မ်ား ကို တိုးပြားသက္ေရာက္ေစႏိုင္ ေၾကာင္းလည္း သိရွိခဲ့ရေလၿပီ။ ၄င္းတို႔၏ အျပဳအမူသည္ ၄င္းတို႔ကို ကိုယ္ပုိင္အင္အား လိုအပ္ခ်က္ အတြက္ အေပါင္းလကၡဏာ စတင္မႈ ပင္ ျဖစ္ေပသည္။

ကမၻာေပၚရွိ သန္းေပါင္းမ်ား စြာ ေသာ အမ်ိဳးသမီး၏ အခြင့္အေရး ကို ပိတ္ပင္ခံရဆဲအခ်ိန္ တြင္ ၊ လူ႔အဖြဲ႕အစည္းရွိ ျငင္းခံုပြဲမ်ား မွ အဖယ္ခံထားရဆဲ အခ်ိန္တြင္ ၊ မိသားစု အတြင္ းအျပင္း၌ အၾကမ္းဖက္ခံေနရဆဲ အခ်ိန္တြင္ ၊ ေက်ာင္းမ်ား မွခြင့္မျပဳျခင္း၊ တရားရုံုးမ်ား သို႔ ၀င္ေရာက္ခြင့္ မရ ျခင္း၊ ေစ်းမ်ား လူထုအပန္းေျဖ ပန္းၿခံမ်ား သို႔ ၀င္ေရာက္ခြင့္ မရျခင္းအခ်ိန္တြင္ ဤအမ်ိဳးသမီးမ်ား ဆက္လက္ႀကိဳးပမ္းေနရျခင္းကို ပို၍ အသိအမွတ္ျပဳရေပမည္ ။

သူတို႔၏ သတိၱက၊ အျခားသူမ်ား ကိုလည္း စိတ္ပါ၀င္စားေစခဲ့၏ ။ စြန္႔စားမႈ မ်ား ေနာက္ဆက္ တြဲ ျဖစ္ရပ္မ်ား က သူတို႔သတိၱကုိ အျခားသူမ်ား ကလည္း ေထာက္ခံလာခ်င္ေအာင္ ျဖစ္ေစခဲ့၏ ။ ပိုမိုေကာင္းမြန္ေသာ အနာဂတ္ ျဖစ္ႏိုင္ေရး အတြက္ သူတို႔ကိုယ္ပိုင္အရည္အခ်င္းျဖင့္ တည္ေဆာက္ ႏိုင္ရန္ အျခားသူမ်ား ၏ ယံုၾကည္မႈ က ကူညီခဲ့သည္။ ကၽြန္မတို႔သည္ ကမၻာႀကီးအား ဤအမ်ိဳးသမီး မ်ား သည္ သူရဲေကာင္းမ်ား ျဖစ္ေၾကာင္း ရွင္းရွင္းလင္းလင္း ေၾကညာၾကရပါလိမ့္မည္ ။

ဤကိစၥသည္ ႏိုင္ငံျခားေရး မႈ ၀ါဒ၏ လတ္တေလာ စိန္ေခၚမႈ မွ်သာ မဟုတ္ေပ။ လူမႈ ေရး တရားမွ်တမႈ ရိုးရိုးမဟုတ္ေပ။ ကၽြန္မအျမင္တြင္ ၂၁ ရာစု၌ အေရး အႀကီးဆံုး ျဖစ္သည္။ ဤကိစၥ သည္ ပုဂိၢေရး တာ၀န္၊ တစ္ဦးခ်င္းတာ၀န္လည္း ျဖစ္သည္။ ထို႔ေၾကာင့္ ကမၻာတစ္၀န္ ေရွ႕တန္းတြင္ ကၽြန္မတို႔တစ္ဦးစီအား အနည္းငယ္ပို၍ ရဲရင့္လာေအာင္၊ အနည္းငယ္ပို၍ စြန္႔စားလာေအာင္၊ အနည္းငယ္ပို၍ လုပ္ကိုင္လာေအာင္၊ လုပ္ေဆာင္ခဲ့ေသာ ဤအမ်ိဳးသမီးမ်ား ကို ေက်းဇူးတင္ ေၾကာင္း၊ အသိအမွတ္ျပဳေၾကာင္း ေျပာၾကားခြင့္ရသည္ကို အေလးအနက္ ဂုဏ္ယူပါသည္။

******************

ေမာင္းႏွင္အား (သို႔ မဟုတ္) တာ၀န္သိစိတ္

(နိဒါန္း)
မိတ္ဆက္ေပးသူ….မီရွဲလ္ဘက္ခ်္လက္

၂၀၀၈ ခုႏွစ္ ၊ ကမၻာ့စီးပြားေရး က်ဆင္းမႈ ေၾကာင့္ စာေစာင္တိုင္း၏ မ်က္ႏွာဖံုးတြင္ ပါေန ေသာ ကာလမွာ ဇာတ္လမ္းတစ္ခုက ကၽြန္မအာရုံကို ဖမ္းစားခဲ့သည္။ ထိုဇာတ္လမ္းမွာ ကၽြန္မေတြ ႕ ဖူးသမွ်၌ အေျဖရွာျခင္း ေရွ႕တန္းတင္ ဦးစားေပးေသာ ပထမဆံုး ဇာတ္လမ္း ျဖစ္ႏို္င္ေပသည္။

အိုက္စလန္အစိုးရသည္ ေဒ၀ါလီခံေၾကာင္းေၾကညာအၿပီး၊ အမ်ိဳးသမီး ၂ ဦးအား စီးပြားေရး စနစ္ ျပန္လည္ထူေထာင္ရန္ ေငြေခ်းေပးခဲ့၏ ။ အစိုးရအရာရွိတစ္ဦး၏ အဆိုအရ ဘဏ္မ်ား အားလံုး ၿပိဳလဲေသာ အခါ အမ်ိဳးသမီးမ်ား က ရွင္းလင္းဖို႔ တာ၀န္ယူေနသည္ဟု သိရ၏ ။

အမ်ိဳးသမီးမ်ား ခ်ည့္ ကိုင္တြယ္ေသာ ေအာဒါကက္ပီတယ္ သည္ ေငြေၾကးစီးပြား က်ဆင္းမႈ မ်ား မပါဘဲ က်န္ခဲ့ေသာ တစ္ခုတည္းေသာ ပုဂၢလိက ေငြေၾကးဌာန ျဖစ္သည္။

ထိုသို႔ စီးပြားေရး အက်ပ္အတည္းကာလတြင္ အိုက္စလန္ႏိုင္ငံသားမ်ား သည္ ဂ်ဳံနာ စီဂါဒါ ေဒါ့တာ ဆိုသူူ အမ်ိဳးသမီးကို ၀န္ႀကီးခ်ဳပ္အ ျဖစ္ ေရြးေကာက္ပြဲ တင္ေျမွာ က္ခဲ့ၾကေလသည္။

ထိုဇာတ္လမ္းကို စာေစာင္မွာ ဖတ္ရျခင္း ျဖစ္၏ ။ ဖတ္ရင္းျဖင့္ ေတြ းမိသည္မွာ အိုက္စလန္းမွ အေျခအေနသည္ ၿပီးျပည့္စံုေသာ အဓိပၸာယ္ဟု သိရျခင္းပင္ ျဖစ္၏ ကၽြန္မေဆာင္ရြက္ေနေသာ ဗိုလ္တယ္လ္ဗိြဳက္္စ္ ခြန္အားႀကီးေသာ အသံမ်ား အဖြဲ႔မွ တစ္ဆင့္၊ ကမၻာတစ္၀န္းလံုးတြင္ ေျပာင္းလဲ မႈ ကို ဦးေဆာင္ေနသူမ်ား ျဖစ္ေသာ အမ်ိဳးသမီးမ်ား အေၾကာင္း ကိုယ္တိုင္သိရွိခဲ့ရသည္။

ရ၀မ္ဒါႏွိင္ငံမွ အမ်ိဳးသမီးမ်ား ဆိုလွ်င္၊ ျပာပံုထဲမွကုန္းထကာ သူတို႔ႏိုင္ငံလို ျပန္လည္တည္ ေဆာက္ၾကသူမ်ား ျဖစ္၏ ။ ရ၀မ္ဒါသည္ ကမၻာေပၚရွိ ပါလီမန္လႊတ္ေတာ္ မ်ား ၌ အမ်ိဳးသမီးကိုယ္စား လွယ္ အမ်ား ဆံုးပါ၀င္ေသာ ႏိုင္ငံ ျဖစ္ေပသည္။ ထို႔ျပင္အာဖရိက၌ ျပည္တြင္ းအသားတင္ ထြက္ကုန္ GDP-အျမန္ဆံုး တိုးတက္လာေသာ ႏိုင္ငံလည္း ျဖစ္သည္။

ပီရူးမွ လႊတ္ေတာ္ ကိုယ္စားလွယ္ လူငယ္အမ်ိဳးသမီးတစ္ဦးကလည္း အသက္ ၂၈ သာရွိၿပီး ဆင္းရဲႏြမ္းပါးမႈ တိုးတက္လာေရး ကိစၥကို ရွင္းရန္ ေတာင္းဆိုခဲ့သည္။အၾကမ္းဖက္ခံရမႈ မ်ား ႏွင့္ လူ႔အခြင့္အေရး ကို တင္ျပခဲ့သည္။ အလားတူကိစၥမ်ား နယ္ပယ္တိုင္း၌ ရွိေနသည္။ ႏိုင္ငံတိုင္း၌ ရွိေနသည္။ ကမၻာ့လူ႔အသိုင္းအ၀န္း၌ ရွိေနေလသည္။

ထိုေနရာမ်ား မွ အမ်ိဳးသမီးမ်ား ၏ ဇာတ္လမ္းမ်ား သည္ စီးပြားေရး အရလည္းေကာင္း၊ လူသားခ်င္း စာနာမႈ အရလည္းေကာင္း၊ အျခားကိစၥမ်ား အ ျဖစ္လည္းေကာင္း၊ အေရး ေပၚေနခ်ိန္ တြင္ ၊ ေခါင္ေဆာင္မ်ား အ ျဖစ္ ထြက္ေပၚလာၾကေပသည္။

ကမၻာေပၚရွိ အမ်ိဳးသမီးမ်ား မ်ိဳးဆက္အဆင့္ဆင့္တို႔သည္ တရားမွ်တမႈ အရ တန္းတူညီမွ် ေရး ကို ေတာင္းဆိုလာခဲ့ၾက၏ ။ ေနာက္ဆံုးေျပာရလွ်င္ ကမၻာ့လူဦးေရ၏ ထက္၀က္ေက်ာ္မွာ အမ်ိဳး သမီးမ်ား ျဖစ္ေနခဲ့သည္။

ဤအတိုင္း ျဖစ္လွ်င္ တရားမွ်တမႈ ေက်ာရိုး ခုိင္ခန္႔ရန္ အမ်ိဳးသမီးမ်ား အျပည့္အ၀ ပါ၀င္ရန္ လိုအပ္ေပသည္။ အမ်ိဳးသမီးမ်ား အေနႏွင့္ အခြင့္အလမ္းမ်ား ၊ လမ္းစမ်ား ပို၍ ေအာင္ျမင္လာသည္ ႏွင့္ အတူ သူတို႔၏ စုေပါင္းပါ၀င္မႈ သည္လည္း လူမႈ ေရး ေျပာင္းလဲမႈ တစ္မ်ိဳးအ ျဖစ္ ျဖစ္ေပၚလာလိမ့္ မည္ ။ ထိုအေျပာင္းအလဲမ်ိဳးသည္ ကမၻာက တစ္ခါမွ် မျမင္ဖူးေသးေသာ ေျပာင္းလဲမႈ မ်ိဳး ျဖစ္လိမ့္ မည္ ။ က်ပ္တည္းခက္ခဲေသာ ကာလမ်ား ၊ အႏၱရာယ္ထူေျပာေသာ ေနရာမ်ား ပင္ အမ်ိဳးသမီးမ်ား သည္ ကမၻာႀကီး၏ အေရး အႀကီးဆံုး ျပႆနာမ်ား ကို ကိုင္တြယ္ေျဖရွင္းေနၾကေလၿပီး။

အိုက္စလန္မွ အေျခအေနသည္ တစ္ခုတည္းမဟုတ္ေခ်။ အမ်ိဳးသမီးမ်ား ႏွင့္ စီးပြားေရး တိုးတက္မႈ အၾကား ဆက္သြယ္မႈ ကို ျပဳလုပ္ေနေသာ အျခားႏိုင္ငံမ်ား လည္း ရွိေသးသည္။ လြန္ခဲ့ ေသာ လအနည္းငယ္က ၂၀၀၈ မတ္လတြင္ လြိဳက္ဗလန္ပဖင္းမွ အုပ္ခ်ဳပ္ေရး အရာရွိလည္း ျဖစ္၊ ဥကၠ႒လည္း ျဖစ္သူ ဂိုးလ္မင္းစက္ခ်္ ကအမ်ိဳးသမီး ၁၀၀၀၀ အတြက္အလုပ္ႏွင့္ အုပ္ခ်ဳပ္မႈ ပညာ သင္ၾကားရန္၊ ၅ ႏွစ္ ၾကာ ရင္းႏွီးျမွဳပ္ႏွံ႔ဖို႔အတြက္ ေဒၚလာ သန္း ၁၀၀ ခြင့္ျပဳေၾကာင္းသမိုင္းတြင္ ေအာင္ ေၾကညာခဲ့၏ ။

ဤအခ်က္က အမ်ိဳးသမီးမ်ား သည္ ေကာင္းကင္တစ္၀က္ကို ကိုင္ထားလိုက္ၿပီ ဟုဆိုလို ျခင္း ျဖစ္ရာ၊ ကမၻာႀကီး တိုးတက္မႈ အတြက္ အမ်ိဳးသမီးမ်ား ထံတြင္ ရင္ႏွီးျမွဳပ္ႏွံျခင္းအတြက္ အျငင္း ပြားေစခဲ့၏ ။ ဂိုးဟ္မင္းကမႈ ဤကိစၥကို မွန္ကန္သည္ဟု ယူဆရုံမက၊ သူတို႔စီးပြားေရး လုပ္ငန္း ေရရွည္တိုးတက္ရန္အတြက္ မွန္ကန္သပ္ရပ္ေသာ ရင္းႏွီးမႈ ဟု ယံုၾကည္ၾကေပသည္။

ဤကိစၥအတြက္ နယူးေရာ့ရွိ ကိုလံဘီယာ တကၠသိုလ္၌ စတင္ ျပဳလုပ္စဥ္၊ စိတ္ပါ၀င္စား စြာ စုရုံုးေနၾကေသာ ပရိသတ္ႀကီးကို ျမင္ရ၏ ။ အမ်ိဳးသမီးမ်ား ျဖစ္သည္။ သုိ႔ေသာ ္ ၀တ္စံုအနက္ မ်ား ျဖင့္ အမ်ိဳးသားမ်ား ကိုလည္းပင္လယ္ႀကီးတမွ် ျမင္ရေလသည္။ ရွင္း သြားပါၿပီ။ ေန႔သစ္တစ္ခု ေရာက္လာေလၿပီ။

******************

၁၉၉၅ တုန္းကဆိုလွ်င္…

ကၽြန္မသည္ ကမၻာလံုးဆိုင္ရာ အမ်ိဳးသမီးမ်ား အေရး အတြက္ ပထမဆံုး စတင္ျပဳလုပ္ခဲ့ရာ နယ္ပယ္ ဤမွ်မက်ယ္ျပန္႔ခဲ့ေခ်၊ နယူးေရာ႔တိုင္းထဲတြင္ နီးကိုးလပ္စ္ ခရစ္စ္ေတာ့ အေၾကာင္းလည္း မဖတ္ရေသး။ အမ်ိဳးသမီးမ်ား အေၾကာင္း ေဆာင္းပါးေတြ လည္း မေရး ၾကေသး။ စာအုပ္ေတြ လည္း အနည္း အက်ဥ္းသာရွိ၏ ။ ကမၻာႀကီးကို ပိုမိုေကာင္းမြန္ေအာင္ ျပဳလုပ္ေရး အတြက္ အမ်ိဳးသမီးမ်ား ၏ ထူးျခားေသာ အခန္းက႑ကို ေရး သားျခင္း၊ ေျပာဆိုျခင္း မရွိခဲ့ေခ်။

ဇာတ္လမ္းအမ်ား စုသည္ အမ်ိဳးသမီးမ်ား အႏုိင္က်င့္ခံရမႈ မ်ား ၊ သနားစရာႏွင့္ အကာအ ကြယ္လိုအပ္မႈ မ်ား သာ ျဖစ္သည္။ ဘီဂ်င္း၌ ျပဳလုပ္ေသာ ကမၻာ့ကုလသမဂၢအမ်ိဳးေရး ရာ စတုတၳ အႀကိမ္ ညီလာခံမတိုင္ခင္အထိ အမ်ိဳးသမီးေရး ရာကိစၥမ်ား သည္ အစိုးရမ်ား ၏ ၊ ႏိုင္ငံျခားေရး မူ၀ါဒ တြင္ တို႔ကာထိကာ ေျပာရုံသာရွိခဲ့ေလသည္။ စတုတၳညီလာခံတြင္ ဟီလာရီကလင္တန္က အမ်ိဳး သမီးအခြင့္အေရး သည္ လူ႔အခြင့္အေရး ပင္ ျဖစ္သည္ဟု ေျပာၾကားခဲ့၏ ။

ယခင္ကဆိုလွ်င္ ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈ ႏွင့္ ဒီမိုကေရစီေရး အတြက္ အမ်ိဳးသမီးမ်ား ၏ တိုးတက္ေရး သည္ လမ္းေၾကာင္းတစ္ခု ျဖစ္ေၾကာင္း ရဲရင့္ေသာ အသံအနည္းငယ္ကသာ ေျပာဆိုခဲ့ၾကေသးသည္။

ဟားဗတ္တကၠသိုလ္မွ ပါေမာကၡႏွင့္ ကမၻာ့ဘဏ္မွ စီးပြားေရး ပညာရွင္ ျဖစ္သူ လာရီဆမ္းမား ၏ ၁၉၉၄- ေလ့လာခ်က္အရ လူတိုင္း၌ ရင္းႏွီးျမွဳပ္ႏွံေရး ၊ ဖြံ႔ၿဖိဳးဆဲႏိုင္ငံမ်ား ၌ အမ်ိဳးသမီးမ်ား အား ပညာသင္ၾကားေပးေရး စာတမ္းတြင္ မိ္န္းကေလးမ်ား ၏ ပညာေရး တြင္ ရင္းႏွီးျမွဳပ္ႏွံျခင္းမွ ျပန္ရ လာေသာ စီးပြားေရး မ်ား အေၾကာင္း အထူးျပဳတင္ျပထားသည္။

ႏီုဗလ္ဆုရွင္ စီးပြားေရး ပညာရွင္ အမာယာစင္း ကလည္း ႏို္င္ငံတိုးတက္ေရး ၌ အမ်ိဳးသမီး မ်ား ပါ၀င္ျခင္းေလာက္ ဘယ္အရာမွ အေရး မႀကီး ဟု ေရး သားခဲ့သည္။ ၁၉၉၅ မွာ ပင္ အခ်က္အ လက္အနည္းအက်ဥ္း လႊမ္းမိုးမႈ အနည္းငယ္ျဖင့္ ဂလိုဘယ္လိုက္ေဇးရွင္းေခတ္ႀကီးတြင္ ႏိုင္ငံမ်ား သည္ လူ ၅၀%က မပါ၀င္လွ်င္ စီးပြားေရး ၊ လူမႈ ေရး တိုးတက္ရန္ ခက္မည္ ဟု ဆိုထားသည္။

စစ္ႏွင့္ ဆမ္းမားတို႔ကဲ့သို႔ ပင္ ဟီလာရီကလင္တန္ကလည္း ကမၻာ့အမ်ိဳးသမီးမ်ား ၏ မသံုးရ ေသးေသာ အင္အားမ်ား ကို ရင္းႏွီးျမွဳပ္ႏွံျခင္းသည္ ေရရွည္ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ၊ ဒီမိုကေရစီႏွင့္ စီးပြားေရး တိုးတက္မႈ အတြက္ အျမန္ဆံုးလမ္း ျဖစ္သည္ဟု ရႈျမင္သည္။

၁၉၉၇ တြင္ ကမၻာအရပ္ရပ္မွ အမ်ိဳးသမီးေခါင္းေဆာင္ ၅၅၀၀၀ တို႔သည္ ဘီဂ်င္းတြင္ ကုလသမဂၢအစည္းအေ၀းက်င္းပခဲ့ၾကျပန္သည္။ ထိုအႀကိမ္တြင္ အေမရိကန္သမၼတကေတာ္ ဟီလာရီကလင္တန္က အိမ္ျပန္သြားခဲ့သျဖင့္ ႏိုင္ငံျခားေရး ၀န္ႀကီး မယ္ဒလင္း ေအာလ္ဘရိုု္က္က ႏိုင္ငံျခားေရး ဌာနတြင္ ခြန္အားရွိေသာ အသံမ်ား အဖြဲ႕ကို စတင္ဖြဲ႕ေပးခဲ့သည္။

ထိုအဖြဲ႕ကားရဲရင့္၏ ။ အမ်ိဳးသမီးမ်ား ေခါင္းေဆာင္မႈ ကို ျမင့္တင္ေရး သည္ အေမရိကန္ႏိုင္ငံ ျခားေရး ၀ါဒ၏ ပန္းတိုင္ ျဖစ္သကဲ့သို႔ အမ်ိဳးသမီးအခြင့္အေရး မ်ား ျမင့္တင္ျခင္းသည္လည္း ဒီမို ကရက္တစ္ႏွင့္ တိုးတက္မႈ စံမ်ား အတြက္ မယိမ္းမယိုင္ေသာ ခံယူခ်က္မ်ား ျဖစ္သည္ဟု ဆိုသည္။ ၁၉၉၀…တြင္ ကား ဤခံယူခ်က္သည္ ထူးျခားေလးနက္သည့္ သေဘာထား ျဖစ္လာေလ၏ ။

ခြန္အားရွိေသာ အသံမ်ား အဖြဲ႕ကို ဖြဲ႕ၿပီး ဆယ္စုႏွစ္ တစ္ခု ေက်ာ္ေသာ အခါ ႏိုင္ငံျခားေရး ၀န္ ႀကီးဟီလာရီကလင္တန္သည္ အမ်ိဳးသမီးမ်ား အခြင့္အေရး ႏွင့္ အေမရိကန္ႏိုင္ငံျခားေရး ၀ါဒကို ဆက္ႏြယ္ပတ္သက္ေအာင္ ေျပာခဲ့၏ ။ ယခင္က ေဘးမွာ ရွိခဲ့ေသာ အမ်ိဳးသမီးေရး ရာမ်ား သည္ ယခု အခါ ပင္မေရစီး ျဖစ္လာခဲ့ေလသည္။ အထူးသျဖင့္ စီးပြားေရး ျပန္လည္နာလန္ထူေရး ႏွင့္ ဖြံ႔ၿဖိဳးေရး ကို အထူးျပဳေသာ ကမၻာ့အာရုံစူးစိုက္မႈ ၌ ျဖစ္သည္။

ဤအခ်က္ကား အေရး ႀကီး၏ ၊ ဤကိစၥကို အမ်ိဳးသမီးမ်ား အား ေပးအပ္လိုက္ေသာ အခါ ကမၻာေပၚတြင္ အမ်ိဳးသမီးမ်ား သည္ စီးပြားေရး အင္အား အျမန္ဆံုးတိုးတက္ေအာင္ လုပ္ႏိုင္သူမ်ား ျဖစ္ရာ၊ တစ္ကမၻာလံုး၌ ထရီလီယံ ၂၀ ေက်ာ္ကို ထိန္းခ်ဳပ္ထားသူမ်ား ျဖစ္၏ ။ အာရွပစိဖိတ္ေဒသ တစ္ခုတည္း၌ ပင္ အမ်ိဳးသမီးမ်ား အလုပ္အကိုင္အခြင့္အလမ္း ပို၍ ရရွိပါက ႏွစ္ စဥ္ေဒၚလာ ၄၂ ဘီ လီယံအထိ အျမတ္ေပၚႏိုင္ေပသည္။

အမွန္မွာ အမ်ိဳးသမီးမ်ား တိုးတက္ျခင္းသည္ ကမၻာႀကီး တိုးတက္ျခင္းပင္ ျဖစ္၏ ၊ အမ်ိဳးသမီး မ်ား အေနျဖင့္ ပညာေရး ၊ ႏုိင္ငံေရး အခြင့္အေရး မ်ား ၊ တန္းတူညီမွ် ရရွိေသာ ေနရာမ်ား တြင္ အစိုးရ မ်ား သည္ ပိုမိုပြင့္လင္းကာ ပို၍ လြတ္လပ္ၾကေလသည္။ လူငယ္မ်ိဳးဆက္မ်ား သည္ ပိုမိုက်န္းမာၾက ၿပီး၊ ပညာေရး လည္း ပိုမိုရရွိၾကသည္။ ကမၻာ့ကုလသမဂၢအေနျဖင့္ ဖြံ႔ၿဖိဳးဆဲႏိုင္ငံမ်ား တြင္ ရွိေသာ အမ်ိဳးသမီးမ်ား သည္ သူတို႔၏ မိသားစုႏွင့္ လူ႔အသိုင္းအ၀ုိင္း၌ မိမိတို႔၀င္ေငြ၏ ၉၀% ကို ျပန္လည္ ရင္းႏီွးျမွဳပ္ႏွံၾကေၾကာင္း ေတြ ႕ရွိခဲ့ရ၏ ။ အမ်ိဳးသားမ်ား ကား ၃၀% ၄၀%ကိုသာ ျပန္လည္ရင္းႏွီး ၾကသည္ကို ေတြ ႕ရသည္။

ဖြံ႔ၿဖိဳးေရး ရပ္တည္ခ်က္ရႈေထာင့္မွ ၾကည့္လွ်င္ အမ်ိဳးသမီးမ်ား ကို ဖြံ႔ၿဖိဳးေရး သိုေလွာင္မႈ ဟု ေခၚၾက၏ ။ အဓိပၸာယ္မွာ ထုတ္၍ မသံုးရေသးေသာ ဖြံ႔ၿဖိဳးရန္ အလားအလာမ်ား ဟု ဆိုလိုသည္။ အီေကာေနာမစ္ ဂ်ာနယ္၏ ခန္႔မွန္းခ်က္မွာ လြန္ခဲ့ေသာ ဆယ္စုႏွစ္ ၂ ခုအတြင္ း အမ်ိဳးသမီးမ်ား သည္ ကမၻာ့အသားတင္ထုတ္လုပ္မႈ ၌ ပို၍ ပါ၀င္ခဲ့ေၾကာင္းနည္းပညာ အသစ္မ်ား အရ လည္း ေကာင္း၊ အိႏိၵယႏွင့္ တရုတ္ႏိုင္ငံမ်ား ၏ ၊ စီးပြားေရး အဓိကကိစၥႀကီးမ်ား ၍ လည္းေကာင္းေတြ ႕ရ သည္ဟုဆိုသည္။

ကမၻာ့ကုလသမဂၢ အေနႏွင့္ လည္း ကမၻာ့အလုပ္အားလံုး၏ ၆၆%ကို အမ်ိဳးသမီးမ်ား လုပ္ ကိုင္ေနေၾကာင္းေတြ ႕ရ၏ ထို႔ျပင္သမိုင္း၌ ပထမဆံုးအႀကိမ္း ေတြ ႕ရွိမႈ အ ျဖစ္ ၂၀၁၀ တြင္ အေမရိ ကန္ျပည္ေထာင္စု၌ အလုပ္ဌာနအမ်ား စုတြင္ အမ်ိဳးသမီးမ်ား လုပ္ကိုင္ေနေၾကာင္း ေတြ ႕ရွိခဲ့ရေပ သည္။

******************

အစိုးရမ်ား ႏွင့္ စီးပြားေရး လုပ္ငန္းမ်ား သည္ အားလံုးအတြက္ အက်ိဳးရွိဖို႔ အမ်ိဳးသမိးမ်ား ၏ ခြန္အားကို လည္ပတ္သံုးစြဲႏိုင္ေရး လမ္းေၾကာင္းကို မဟာဗ်ဴဟာမ်ား ပံုစံတက် ျဖစ္ေအာင္ ေဆာင္ ရြတ္ေနၾကေလသည္။

အမ်ိဳးသမီးမ်ား သည္ ေစ်းကြက္ ျဖစ္ေနသည္ဟုလည္း ရိုးရိုးေလး ေဖာ္ျပတတ္ၾက၏ ။ ဤ ေဖာ္ျပခ်က္က စားပြဲ၀ိုင္းသို႔ ကၽြမ္းက်င္သူမ်ား ကို ေခၚယူေနေပသည္။ ၂၀၀၅ ခုကပင္ အမ်ိဳးသမီး မ်ား ႏွင့္ မိန္းကေလးမ်ား ကို တစ္ကမၻာလံုးအတိုင္းအတာအရ အျမန္ဆုံုးႏွင့္ အထိေရာက္ဆံုး တိုးတက္ေအာင္ ဘယ္နည္းလမ္းရွိပါသလဲဟု ကၽြန္မအားေမးလွ်င္ အစိုးရမ်ား က လုပ္ရမွာ ပါ ေျဖမိ ပါလိမ့္မည္ ။ အစိုးရ၏ ေဆာင္ရြက္ခ်က္က ယခုလည္း လိုအပ္ေနဆဲ ျဖစ္တာ မွန္ပါသည္။ သို႔ တိုင္ ေအာင္ ကၽြန္မတို႔သည္ ပုဂၢလိက အခန္းက႑၏ အင္အားႀကီးမားမႈ ကို နားလည္ေနၾကရ၏ ။

ေကာ္ပိုေရး ရွင္မ်ား အေနႏွင့္ ႀကိဳး၀ိုင္းထဲ၀င္လာၿပီး လုပ္ငန္းမဟာဗ်ဴဟာမ်ား ႏွင့္ သဟဇာတ ျဖစ္ေအာင္ ကစားမည္ ဆိုပါက အမ်ိိဳးသမီးမ်ား ၏ က႑ေျပာင္းလဲေအာင္ လုပ္ေဆာင္ႏိုင္မည္ ျဖစ္ပါ သည္။ ကုမၸဏီမ်ား ကလည္း အမ်ိဳးသမီးမ်ား ၏ ဘ၀ႏွင့္ သူတို႔မိသားစု အသက္ေမြးမႈ ကို အေပါင္း လကၡဏာအင္အားစုမ်ား ျဖစ္ေအာင္ ေျပာင္းလဲေပးမည္ ဆိုပါက အမ်ိဳးသမီးမ်ား ၏ တန္ဖိုးကို အစိုးရ မ်ား ႏွင့္ ႏိုင္ငံသားမ်ား အား ခြန္အားျပည့္ေသာ အသိမ်ား ေပးႏိုင္ပါလိမ့္မည္ ။

ႏွစ္ စဥ္ႏွစ္ တိုင္းပင္ အမ်ိဳးသမီးမ်ား ၏ ထုတ္မသံုးရေသးေသာ စီးပြားေရး အင္အား အလား အလာမ်ား ကို အရင္အႏွီးျပဳၾကရန္ က်ယ္က်ယ္ျပန္႔ျပန္႔စတင္ျပဳလုပ္ၾကရန္ ေၾကညာေသာ ေကာ္ပို ေရး ရွင္မ်ား ပို၍ မ်ား ျပားလာသည္။ ၂၀၁၁ တြင္ ကိုကာကိုလာ ကုမၸဏီ ဥကၠဌႏွင့္ စီအီးအို ျဖစ္ေသာ မူတာကင္ က သူ၏ ကုမၸဏီမွ ၂၀၂၀ ခုႏွစ္ က်လွ်င္ အမ်ိဳးသမီး ၅သန္း အလုပ္အကိုင္ အခြင့္အလမ္း ေပးရန္ ေျပာဆိုခဲ့သည္။

ထိုႏွစ္ မွာ ပင္ ေ၀ါလ္မတ္ ကလည္း တစ္ကမၻာလံုးရွိ အမ်ိဳးသမီးပိုင္ စီးပြားေရး လုပ္ငန္းမ်ား မွ ထုတ္ကုန္မ်ား ကို ၀ယ္ယူရန္ ဘီလီယံေပါင္းမ်ား စြာ အနက္ ၃၆၀ စတင္ထုတ္ေပးခဲ့ေလသည္။ မီဒီယာ တိုက္တင္တီနာ ကလည္း နယူးစ္၀ိစ္ႏွင့္ ေဒးလီဘိစ္ဂ်ာနယ္မ်ား ၌ အမ်ိဳးသမီးသတင္း အဖြဲ႕ကို အာရုံုစူးစိုက္မႈ အသစ္ လမ္းေၾကာင္းရွိေၾကာင္း ေဆာင္းပါးႏွင့္ တင္ျပခဲ့၏ ။

အထက္ပါ အခ်က္အလက္မ်ား သည္ မပ်က္မေၾကႏိုင္ေသာ တိုးတက္မႈ သေကၤတမ်ား ျဖစ္ သည္။ ကမၻာေပၚရွိ အမ်ိဳးသမီးေရး ရာႏွင့္ ပတ္သက္၍ အလုပ္လုပ္ေနသူတို႔မွာ ေ၀ါဟာရအသစ္ တစ္ခု ရွိသည္။ ၄င္းမွာ တိုးတက္ေနေသာ သုေတသန အစိုင္အခဲ ျဖစ္ၿပီး ပိုမိုျမင့္မားေသာ နား လည္းမႈ ျဖစ္၏ ။

ကၽြန္မတို႔တြင္ ယခင္ကထက္ လက္တြဲ လုပ္သူ ပိုမ်ား လာၿပီး၊ အႀကံျပဳသူလည္း ပိုရွိလာ သည္။ ၂၀၀၇ ခုတြင္ ကမၻာ့ဘဏ္ဥကၠဌ ေရာဘတ္ ဇိုးလစ္ က က်ားမ မခြဲျခားဘဲ ေကာင္းမြန္းသပ္ ရပ္ေသာ စီးပြားေရး ဟု ေၾကညာခဲ့၏ ။ အမ်ိဳးသမီးမ်ား အား စီးပြားေရး တြင္ ကိုယ္တိုင္ပါ၀င္ေရး လမ္း ဖြင့္ေပးကာ ေခ်းေငြမ်ား ပိုေခ်းေပးရန္ ၄- ႏွစ္ စီမံကိန္းကို ဖြင့္လွစ္ခဲသည္။

၂ႏွစ္ ၾကာေသာ အခါ အေမရိကန္သမၼတ အိုဘားမားက ခြန္အားရွိေသာ အသံမ်ား အဖြဲ႕ (Vit el Voices) ပူးတြဲ တည္ေထာင္သူ မယ္လ္နီ ဗာဗီးယား အား ကမၻာ့အမ်ိဳးသမီးေရး ရာ အလြတ္သံ တမန္အ ျဖစ္ ခန္႔ထားခဲ့သည္။ ႏိုင္ငံျခားေရး ၀န္ႀကီးႏွင့္ တိုက္ရုိက္အလုပ္လုပ္ရန္ ျဖစ္၏ ။ ထို႔ေနာက္ ႏွစ္ အနည္းငယ္ၾကာေသာ အခါ သမၼတက သမိုင္းတြင္ ေသာ အလုပ္တစ္ခုလုပ္သည္။

၄င္းမွာ အေမရိကန္အစိုးရႏွင့္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ၊ လံုၿခံဳေရး ပူးတြဲ လုပ္ကိုင္ရန္ အမ်ိဳးသမီး ဆိုင္ရာ ႏိုင္ငံေတာ္ အေရး ယူေဆာင္ရြက္ေရး စီမံကိန္းကို အလုပ္အမူေဆာင္အဖြဲ႕ဖြဲ႕ျခင္း ျဖစ္၏ ။ ထိုစီမံကိန္း အရ အမ်ိဳးသမီးမ်ား သည္ ကမၻာ့တစ္၀န္းလံုး၌ ပဋိပကၡမ်ား တားဆီးၿပီး၊ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး တည္ေဆာက္ ရန္ ထူးျခားေသာ အခန္းက ပါ၀င္မည္ ျဖစ္ေလသည္။

၂၀၁၀ ခုႏွစ္ တြင္ ကား ကမၻာ့ကုလသမၼဂၢ အမ်ိဳးသမီးမ်ား အဖြဲ႕ကို တည္ေထာင္လိုက္၏ ။ က်ားမခြဲျခားမႈ မရွိ၊ က်ားမတန္တူညီမွ်ျခင္းကို ျမွင့္တင္ရန္ ျဖစ္သည္။ အဖြဲ႕၀င္ႏိုင္ငံမ်ား အၾကား ထင္ သာျမင္သာ အစစ္ေဆးခံႏိုင္ေရး လည္း ျဖစ္သည္။

၄င္းအမ်ိဳးသမီးအဖြဲ႕ကို ခ်ီလီသမၼတေဟာင္း မီးရွဲလ္ ဘက္ခ်္လက္ အားပထမေခါင္းေဆာင္ အ ျဖစ္ ခန္႔အပ္ခဲ့၏ ။ ေနာက္ႏွစ္ တြင္ ျပင္သစ္မွ ဘ႑ာေရး ၀န္ႀကီး ခရစၥတင္း လာဂါဒီ ကႏိုင္ငံတ ကာ ေငြေၾကးရန္ပံုေငြအဖြဲ႕၏ ေခါင္းေဆာင္အ ျဖစ္ ပုံေအာၿပီးေရြးခ်ယ္ခဲ့ၾက၏ ။ ေငြေၾကးဌာနေပါင္း စံုတြင္ ပထမဆံုး အမ်ိဳးသမီးထဲမွ ေခါင္းေဆာင္ ျဖစ္လာျခင္း ျဖစ္သည္။

ကမၻာအရပ္ရပ္မွ ေခါင္းေဆာင္မ်ား ကလည္း အမ်ိဳးသမီးမ်ား အား အၾကမ္းဖက္မႈ ကို တား ျမစ္လာၾကသည္။ လူမႈ ေရး လူ႔အသိုင္းအ၀ိုင္း၊ လူ႔အဖြဲ႕အစည္းမ်ား အျပင္ စီးပြားေရး နယ္ပယ္မွာ ပါ အႏိုင္အထက္ျပဳမႈ မ်ား ကိုလည္း ဆန္႔က်င္လာခဲ့ၾကသည္။ အျခားအဖြဲ႕အစည္းေပါင္းစံုကလည္း ေကာင္းမြန္ေသာ အစိုးရ ျဖစ္ေရး ႏိုင္ငံေရး လမ္းစမ်ား ကို အမ်ိဳးသမီးမ်ား ပါ၀င္ဖို႔ ခ်ိတ္ဆက္ခဲ့ၾက၏ ။

ဤကဲ့သို႔ တိုးတက္မႈ အမ်ိဳးမ်ိဳးရွိသည့္တိုင္ သြားရမည္ ့လမ္းကား အရွည္ႀကီး က်န္ေနေသး သည္။ အမ်ိဳးသမီးမ်ား ၏ စီးပြားေရး အလားအလာကို အျပည့္အ၀နားလည္ရန္ ေ၀းေသးသည္။ ကမၻာေပၚရွိ အမ်ိဳးသမီးအမ်ား စုသည္ အေမြဆက္ခံမႈ မရၾကေသး။ ပစၥည္းတရား၀င္ပိုင္ဆိုင္မႈ ၊ ခ်ဳပ္ ကိုင္မႈ မရၾကေသး။

ေျမသို႔ မဟုတ္ စည္းစိမ္ခ်မ္းသာကိုလည္း တရား၀င္မပိုင္ၾကေသးေပ။ အမ်ိဳးသမီးမ်ား သည္ ဂုဏ္ျပဳခံရျခင္းအခြင့္နည္းပါးသည္။ ပညာသင္ၾကားေရး သင္တန္းတက္ေရာက္ေရး အခြင့္နည္းပါး သည့္တရားဥပေဒေအာက္၌ အကာအကြယ္ရရွိျခင္း ခံရမႈ ၌ လည္း နည္းပါးေနေသးသည္။

ထို႔ေၾကာင့္ သူတို႔သည္ အေသးစားစီးပြားေရး လုပ္ငန္းမ်ား ကိုပင္ စတင္ရန္၊ ဖြံ႔ၿဖိဳးရန္မလုပ္ ႏိုင္ၾကေသးေပ။ ၂၀၁၂ ခုႏွစ္ ၌ အမ်ိဳးသမီးပိုင္ စီးပြားေရး လုပ္ငန္းမ်ား သည္ ၁% သာရွိ၏ ။ ႏိုင္ငံ တကာရွိ ေကာ္ပိုေရး ရွင္ႀကီးမ်ား တြင္ ၁% သာပိုင္ျခင္း ျဖစ္သည္ ကမၻာ့တကၠသုိလ္ ေက်ာင္းသား အမ်ား စုကို ကိုယ္စားမျပဳႏိုင္ေသးေခ်။ အမ်ိဳးသမီးမ်ား ၏ လုပ္အားပါ၀င္မႈ သည္ တစ္ကမၻာလံုး၌ ၅၁% ရွိသည္။ ေယာက္ ်ားမ်ား က ၇၈% ပါ၀င္သည္။ ထို႔ေၾကာင့္ လူမႈ ေရး ႏိုင္ငံေရး လမ္းစမ်ား ၌ အင္အားျဖည့္တင္းမွသာ အမ်ိဳးသမီးအင္အား ေရရွည္ခံမည္ ျဖစ္၏ ။

ကုလသမဂၢ၏ ခန္႔မွန္းေခ်အရ အမ်ိဳးသမီး ၆၀၃-သန္းတို႔သည္ အိမ္တြင္ း၌ အႏိုင္က်င့္မႈ ကို ရာဇ၀တ္မႈ အ ျဖစ္မသတ္မွတ္ေသာ ႏိုင္ငံမ်ား ၌ ေနထိုင္ေနၾကသည္။ အမ်ိဳးသမီး ၃ေယာက္ တြင္ ၁ ေယာက္ သည္ သူ႔ဘ၀၌ အၾကမ္းဖက္ခံရသူမ်ား ျဖစ္၏ ။ ကမၻာေပၚရွိႏိုင္ငံ ၃ ပံု ၂ ပံုသည္ အမ်ိဳးသမီး မ်ား အၾကမ္းဖက္ခံရမႈ ကို ဆန္႔က်င္ေသာ ဥပေဒရွိေသာ ္လည္း ထိုဥပေဒမ်ား ကို အားျဖည့္ျခင္း၊ အေၾကာင္းအရင္းရွာျခင္း၊ အေရး တယူျပဳမႈ ျခင္း အလြန္နည္းေပသည္။

အမ်ိုးသမီးမ်ား ႏွင့္ မိန္းကေလးငယ္မ်ား အား လူကုန္ကူးျခင္း၊ အႏၱရာယ္ရွိေသာ ယဥ္ေက်း မႈ ဆိုင္ရာ ကိစၥမ်ား ျပဳလုပ္ျခင္း၊ စစ္၏ ပရိယာယ္အ ျဖစ္မုဒိမ္းက်င့္ျခင္း၊ အိမ္တြင္ း၌ အႏိုင္က်င့္ျခင္း တို႔ကား အမ်ိဳးသမီးမ်ား အား ေနာက္ျပန္ဆြဲေစေသာ အႀကီးဆံုးအခ်က္ပင္တည္း။

အကယ္၍ ကၽြန္မတို႔အေနႏွင့္ တန္းတူညီမွ် မရွိမႈ မ်ား ၊ လမ္းပိတ္ဆို႔မႈ မ်ား ၊ က်ားမခြဲ၍ အႏိုင္ က်င့္မႈ မ်ား ကို မေျပာဘဲေနပါက အမ်ိဳးသမီးမ်ား ၏ အလားအလာမွာ ဥေပကၡာျပဳခံရၿပီး လူ႔အသိုင္း အ၀ိုင္းတစ္ခုလံုး ဆံုးရႈံးၾကရေပလိမ့္မည္ ။ အမွန္မွာ အမ်ိဳးသမီးမ်ား တန္းတူညီမွ်ခြင့္ ရခဲ့ပါလွ်င္ ထို ပတ္၀န္းက်င္၌ အမ်ိဳးသမီးမ်ား အခြင့္အလမ္းသာၿပီး အားလံုးအတြက္ အက်ိဳးရွိမည္ ျဖစ္ပါသည္။

ခြန္အားရွိေသာ အသံမ်ား အဖြဲ႕ကို ထိုအေျခခံစိတ္မ်ား ျဖင့္ တည္ေထာင္ခဲ့ျခင္း ျဖစ္၏ ။ အဖြဲ႕ တစ္ဖြဲ႕၏ အခြင့္အလမ္းသို႔ သြားရာလမ္းသည္ အျခားအဖြဲ႕တစ္ဖြဲ႕အား မဆန္႔က်င္ရန္ ျဖစ္သည္။ ၂၁ ရာစုသစ္၏ အရုဏ္ဦးတြင္ ခြန္အားရွိေသာ အဖြဲ႕သည္ ႏိုင္ငံျခားေရး ဌာနကို စြန္႔ခြာခဲ့၏ ။ ထို႔ေနာက္ မည္ သည့္ပါတီႏွင့္ မွ် မပတ္သက္ေသာ မည္ သည့္ အက်ိဳးအျမတ္မွ မယူေသာ အစိုးရႏွင့္ မသက္ ဆိုင္ေသာ သီးျခားအန္ဂ်ီအို ျဖစ္လာကာ Vital Voices Global Partner ship ဟုတံဆိပ္ တပ္ခဲ့ သည္္။

ထို႔ေနာက္အထက္လႊတ္ေတာ္ အမတ္ ျဖစ္သူ ဟီလာရီကလင္တန္က ႏိုင္ငံေရး လမ္း ေၾကာင္းအရ ရီဘတ္ဘလစ္ကင္ အထက္လႊတ္ေတာ္ အမတ္ ေကးေဘလီ ဟတ္ခ်ီဆင္ ႏွင့္ ရီပတ္ ဘလစ္ကင္ အထက္လႊတ္ေတာ္ အမတ္ေဟာင္း နန္းစီကက္စီဘန္း ဘာကာ တို႔ကိုပါ ဤအဖြဲ႕သို႔ တာ၀န္ေပးခဲ့သည္။

ဤသို႔ ျဖင့္ ၄င္းတို႔ႏွစ္ ဦးသည္ ကၽြန္မတို႔အဖြဲ႕တြင္ ဂုဏ္ထူးေဆာင္ တြဲ ဖက္ဥကၠ႒မ်ား ျဖစ္လာ ခဲ့၏ ။ ဤအဖြဲ႔သည္လႊမ္းမိုး၍ ၾသဇာရွိေသာ အဖြဲ႕ ျဖစ္လာေစကာမူ ကၽြန္မမွာ ဤအဖြဲ႕၏ ပထမဦး ဆံုး အလုပ္သမား ျဖစ္ခဲ့သည္။ ၂၀၀၀ မွ ၂၀၁၂ ၾကားတြင္ ၀န္ထမ္း ၅၀ ေက်ာ္ရွိလာသည္။

ပထမ ၁၅ ႏွစ္ အတြင္ း ႏိုင္ငံေပါင္း ၁၄၄ ႏိုင္ငံမွ အမ်ိဳးသမီးေခါင္းေဆာင္ ၁၂၀၀၀ ျဖင့္ အလုပ္လုပ္ခဲ့သည္။ ကၽြန္မတို႔က အမ်ိဳးသမီးမ်ား ကို ပိုမိုေကာင္းမြန္ေအာင္ ျပဳလုပ္ရန္ ေမွ်ာ္လင့္ခဲ့ ေသာ ္လည္း တကယ္မွာ သူတို႔က ကၽြန္မတို႔ကို ပိုမိုေကာင္းမြန္ေအာင္ လုပ္ေပးခဲ့ၾကပါသည္။

ပထမတြင္ ကၽြန္မတို႔၏ ပန္းတိုင္မွာ ဆံုးျဖတ္ခ်က္ခ်ေသာ စားပြဲသို႔ အမ်ိဳးသမီးမ်ား ပိုမို ေရာက္ရွိေရး ျဖစ္၏ ။ ကၽြန္မတို႔သည္ စီးပြားေရး အခြင့္အလမ္း၌ ေခါင္းေဆာင္ ျဖစ္ေနေသာ အမ်ိဳး သမီးမ်ား ကို စစ္ေဆးသက္မွတ္ခဲ့ၾကသည္။

ထို႔အတူ ႏိုင္ငံေရး ၌ ပါ၀င္သူမ်ား ၊ လူ႔အခြင့္အေရး ၌ ပါ၀င္သူမ်ား ကိုလည္း ရွာေဖြသက္မွတ္ ခဲ့ၾကသည္။ ထို႔ေနာက္မွ ၄င္းတို႔၏ ႀကိဳးပမ္းမႈ မ်ား ကို ေျပာင္းလဲႏိုင္ရန္ တိုးျမင့္ေပးခဲ့ၾကသည္။ ကၽြန္မတို႔က သင္တန္းမ်ား ေပးသည္။ ကြန္ရက္မ်ား ဖြဲ႕သည္။ သူတို႔အတြက္ အရည္အေသြးအသစ္ မ်ား ရလာေအာင္ တပ္ဆင္ေပးႏိုင္ရန္ ႀကီးၾကပ္ေပးသည္။

ထို႔ျပင္စိန္ေခၚမႈ မ်ား ကိုကို ေျဖရွင္းေပးရန္ တစ္လက္စတည္း သင္ၾကားေပးႏိုင္မည္ ့ ဆရာ မ်ား ႏွင့္ အတူ ကၽြမ္းက်င္သူမ်ား ကိုပါ ေခၚယူေပးသည္ ကၽြန္မတို႔၏ အစီအစဥ္မ်ား သည္ ေဒသတိုင္း ရွိ အရဲရင့္ဆံုးႏွင့္ အေကာင္းဆံုးႏိုင္ငံတကာ ျဖစ္စဥ္မ်ား ႏွင့္ ပတ္သက္ပါသည္။

အမ်ိဳးသမီးမ်ား က လက္ေတြ ႕စံျပအ ျဖစ္ တစ္နယ္၌ တာ၀န္ယူကာ၊ ေနာက္တစ္နယ္သုိ႔ ပ်ံ႕ႏွံ႔ေသာ အခါမ်ိဳးဆိုလွ်င္ ကၽြန္မတို႔အထူးဂုဏ္ယူပါသည္။ သို႔ ေသာ ္ကၽြန္မတို႔အလုပ္၏ အႀကီးမား ဆံုးအင္အားမွာ ကၽြန္မတို႔ျမင္မထားခဲ့ေသာ အရာ ျဖစ္၏ ။ ၄င္းမွာ ကၽြန္မတို႔၏ အစီအစဥ္မ်ား ကို တက္ေရာက္ၿပီး အိမ္ျပန္သြားခဲ့ၾကေသာ အမ်ိဳးသမီးမ်ား သည္ သူ႔အမ်ိဳးသမီးေခါင္းေဆာင္မ်ား ကား ဆင့္ပြားတတ္သူမ်ား ဟု ကၽြန္မတို႔ သေဘာေပါက္ခဲ့ၾကရသည္။ သူတို႔မွတစ္ဆင့္ ကၽြန္မတို႔၏ ခြန္ အားမ်ား သည္ ပိုမိုႀကီးမားလာၾကေလသည္။ သူတို႔၏ ႀကိဳးပမ္းမႈ မ်ား သည္ Vital Voices ၏ ေအာင္ ျမင္မႈ မွာ အလယ္ဗဟိုအခ်က္အခ်ာ ျဖစ္လာေတာ့သည္။

ဤအခ်က္မ်ား ကို ေရွ႕သို႔ တိုးေပးျခင္း၊ မိမိခြန္အားကို အျခားသူမ်ား အား ျဖည့္ဆည္းေပး ျခင္းတို႔သည္ အမ်ိဳးသမီးေခါင္းေဆာင္မ်ား တြင္ ေတြ ႕ျမင္ရေသာ ပံုရိပ္မ်ား ထဲမွ တစ္ခု ျဖစ္၏ ။ ေခါင္း ေဆာင္မႈ ကို ကၽြန္မတို႔ျမင္ရပံုအား ခ်ဲ႕ထြင္ျခင္း ျဖစ္၏ ဤအရည္အခ်င္းမ်ား သည္ အာရုံကို ရရွိေစၿပီး အျမင္ကို ခိုင္မာေစသည္။ ကမၻာအႏွ႔ံ၌ အမ်ိဳးသမီးမ်ား ၾသဇာေညာင္းသည့္ ေနရာမ်ား ရရွိေစသည္။ ဤပံုရိပ္မ်ား သည္ လူသားအခ်င္းခ်င္း အျပန္အလွန္ ျပဳမႈ ၾကေသာ ေျပာင္းလဲမႈ ပင္လယ္ႀကီးတြင္ အလားအလာအ ျဖစ္ ကိုယ္စားျပဳေနၾကေပသည္။ အမ်ိဳးသမီးမ်ား ၏ စီးပြားေရး အလားအလာကား အလြန္ထူးျခား၏ ။ သို႔ ေသာ ္ ထိုစီးပြားေရး အလားအလာထက္ လူ႔အဖြဲ႕အစည္း၌ ပါ၀င္လုပ္ကိုင္မႈ ၊ ေခါင္းေဆာင္အ ျဖစ္ လုပ္ေဆာင္မႈ တို႔က ေက်ာ္တက္သြားႏိုင္ေလသည္။

ဤစာအုပ္သည္ စာဖတ္သူမ်ား အား ၁၇ ႏွစ္ လံုးလံုး လည္ေနခဲ့ေသာ ခရီးကို ေခၚေဆာင္ သြားပါလိမ့္မည္ ။ ၁၉၉၅ ဘီဂ်င္း ကုလသမဂၢညီလာခံမွ စတင္ကာ ၂၀၁၂ အထိ ထိုင္းႏိုင္ငံမ်ား ၊ တိုက္ႀကီးမ်ား ၊ ေ၀းလံသီေခါင္ေက်းရြာမ်ား စည္ကားေသာ ၿမိဳ႕ႀကီးမ်ား အထိ ပါ၀င္သည္။

ခြန္အားရွိေသာ အသံမ်ား ကို စတင္သူမ်ား ကိုလည္း ကိုယ္တိုင္ကိုယ္က်ေတြ ႕ျမင္ရပါလိမ့္ မည္ ။ သူတို႔က ကၽြန္မတို႔အား ပံုေဖာ္ေပးခဲ့ျခင္းကို ျမင္ရပါမည္ ။ ဤအဖြဲ႕သည္ ပထမတြင္ မည္ ကဲ့ သို႔ ထူေထာင္ခဲ့ေၾကာင္း၊ အစိုးရ၏ ခ်ည္ေႏွာင္ျခင္းမပါဘဲ လံုး၀အက်ိဳးအျမတ္မယူေသာ အဖြဲ႕ အစည္း ျဖစ္ေအာင္ မည္ သို႔ ႀကိဳးပမ္းခဲ့ရပံုမ်ား ကိုလည္း ျမင္ရပါမည္ ။ ယေန႔ေရွ႕ေဆာင္ေနၾကေသာ အမ်ိဳးသမီးမ်ား ၏ ဇာတ္လမ္းမ်ား မွတစ္ဆင့္ ကၽြန္မတို႔ဤအဖြဲ႕၌ သင္ယူခဲ့ရသည္မ်ား ကို စာဖတ္သူ မ်ား လည္း သင္ယူႏိုင္ၾကပါလိမ့္မည္ ။ ကမၻာအရပ္ရပ္၌ အျခားေသာ ေခတ္ၿပိဳင္အမ်ိဳးသမီးမ်ား လည္း မတူေသာ စံႏႈန္းမ်ား ျဖင့္ ေခါင္းေဆာင္ေနၾကသည္ကို ျမင္ရပါမည္ ။ လူသားတို႔၏ အမ်ား ဆံုးဖီႏိွပ္ခံ ရမႈ မ်ား ကို ထိေရာက္စြာ တစ္ေပါင္းတစ္စည္းတည္း ျပဳလုပ္ႏိုင္ၾကမည္ ဟုလည္း ယံုၾကည္ပါ သည္။

ကၽြန္မတို႔ႏွင့္ အတူ လုပ္ေနေသာ အမ်ိဳးသမီးမ်ား မွာ မတူညီၾကေခ်။ ေနာက္ခံႏွင့္ အေတြ ႕ အႀကံဳကို လိုက္ၿပီးကြာျခားၾကပါသည္။ သုိ႔ေစကာမူ ထိုသို႔ မတူညီသည့္ၾကားကပင္ သူတို႔၏ ေခါင္း ေဆာင္မႈ ဖ်င္စသည္၊ တူညီေသာ ခ်ည္ႀကိဳးမ်ား ျဖင့္ ရက္လုပ္ထားေၾကာင္း သိခဲ့ရ၏ ။

၄င္းႀကိဳးမ်ား မွာ -

တာ၀န္သိစိတ္ႏွင့္ ေမာင္းႏွင္ျခင္း

လူထုၾကား၌ အျမစ္ခိုင္ျခင္း

စည္းျခားထားသည္ကို ဆက္ႏိုင္ေသာ အရည္အခ်င္းရွိျခင္း

ရဲရင့္ေသာ စိတ္ကူးႏွင့္ ရဲရင့္ေသာ လႈပ္ရွားမႈ

ေရွ႕သို႔ တြန္းပို႔ရန္ ေျဖရွင္းဆံုးျဖတ္မႈ ….တို႔ ျဖစ္၏ ။

ဤစာအုပ္၏ အခန္းတိုင္းတြင္ အထက္ပါ ေခါင္းေဆာင္မႈ ပံုရိပ္မ်ား တစ္ခုခုကို မီးေမာင္းထိုး ျပထားသည္။ ပံုရိပ္မ်ား ကို ထင္ရွားေအာင္ ေျပာင္လက္၍ ဆက္မိေအာင္ မၾကည့္ရႈပါ။ ရင့္က်က္စြာ ျဖင့္ သာ အားျဖည့္ထားခ်င္း ျဖစ္၏ ။

ထို႔ျပင္အင္အားရွိေသာ အဖြဲ႕အေနႏွင့္ ဤအမ်ိဳးသမီးမ်ား ၏ ေခါင္းေဆာင္မႈ ပံုရိပ္မွ သင္ယူ ေနဆဲမွာ ပင္ ဤကိစၥသည္ အမ်ိဳးသမီးမ်ား အတြက္သာ စံျပမဟုတ္ပါ။ ယေန႔ကမၻာႀကီးရွိ လူတိုင္း အတြက္ အင္အားအလားအလာဟု ယံုၾကည္ပါသည္။ ကမၻာႀကီးက အလံုးစံုသိလာေသာ အခါ နည္း ပညာမ်ား ပ်ံ႕ပႊားလာသည္။ လူ႔အသိုင္းအ၀ိုင္းက ႀကီးမားလာသည္။

ထိုအခါေခါင္းေဆာင္မႈ အပါအ၀င္ ပူးေပါင္းမႈ မ်ား က ပို၍ ထင္ရွားလာသည္။ ကမၻာ႔ႏိုင္ငံမ်ာ က စီးပြားေရး က်ဆင္းမႈ ကို ကုစားဖို႔ ရုန္းကန္ေနသည္ႏွင့္ အတူ အမ်ိဳးသမီးမ်ား ၏ အားကို အျပည့္ အ၀ ထုတ္သံုးရမည္ ဟု ျပန္လည္ေတြ းေတာသင့္ေပသည္။ စီးပြားေရး တိုးတက္ဖို႔ ေမာင္းႏွင္သူမ်ား အ ျဖစ္သာမက ေခါင္းေဆာင္မႈ ပံုသ႑ာန္အသစ္ကို ယူလာရန္လည္း ျဖစ္သည္။

ကၽြန္မတို႔၏ အျမင္တြင္ ေနာက္ဆံုးအခန္း၌ ရွာေဖြတင္ျပထားသည့္အတိုင္း ေခါင္းေဆာင္ မႈ သည္ ခရီးတစ္ခု ျဖစ္၏ ။ ပန္းတိုင္မဟုတ္ေပ။ မည္ သည့္ရာထူး၊ ေခါင္းစဥ္၊ အဆင့္ထက္ပင္ ျဖစ္ေစ ေခါင္းေဆာင္မႈ က ေန႔စဥ္ အေျခခံပို၍ က်ပါသည္။

ကၽြန္မတို႔ေရြးခ်ယ္ထားေသာ ဘ၀တြင္ ေနႏိုင္ေရး အတြက္ ကမၻာႀကီး၌ ေကာင္းစြာ ေနႏိုင္ ေရး အတြက္ တာ၀န္ယူမႈ အတြက္လည္း အေျခခံက်ပါသည္။ အျခားသူမ်ား ၏ ဘ၀ကိုလည္း အ ေပါင္းလကၡဏာအင္အားျဖင့္ မည္ သူမဆို ေခါင္းေဆာင္မႈ ကို ေရြးခ်ယ္ႏိုင္သည္ဟု ယံုၾကည္ပါ သည္။

ခြန္အားရွိေသာ အသံမ်ား အဖြဲ႕မွေန၍ ကၽြန္မတို႔သည္ အမ်ား အျပား သင္ယူခဲ့ရပါၿပီ။ ထူးျခားေခါင္းေဆာင္မ်ား ႏွင့္ အတူ လုပ္ကိုင္ရင္း၊ ၾကည့္ရႈရင္း သိရွိခဲ့ရပါၿပီ။ သူတို႔သည္ တိုးတက္ဖို႔ အတြက္ မည္ သို႔ အေတြ ႕အႀကံဳမ်ား ကို အသံုးျပဳေၾကာင္းလည္း ျမင္ခဲ့ရပါၿပီ။ ဤကဲ့သို႔ သင္ယူခဲ့ရသ မွ်က ကၽြန္မတို႔အဖြဲ႕ကို ပိုမိုေကာင္းမြန္ေစခဲ့ေလၿပီ။ ကမၻာအရပ္ရပ္ရွိ အျခားအမ်ိဳးသမီးမ်ား ေနာက္ မွရပ္တည္ၿပီး ေထာက္ပံ့ႏိုင္ရန္ သိရွိလာခဲ့ရပါၿပီ။ ကၽြန္မတို႔၏ ပန္းတိုင္ကား ဤစာအုပ္ျဖင့္ အထက္ပါ သင္ယူသိရွိခဲ့ရေသာ သင္ခန္းစာမ်ား ကို မွ်ေ၀ရန္တည္း။

က်ယ္ျပန္႔ႏိုင္သမွ် က်ယ္က်ယ္ျပန္႔ျပန္႔ျဖင့္ အျခားအမ်ိဳးသမီးမ်ား လူသားတစ္ဦးစီတို႔သည္ လည္း ထူးျခားမႈ ျပဳလုပ္ရန္ စိတ္ပါ၀င္စားႏိုင္ၾကပါေစ။ စိတ္၀င္စားေအာင္ ဆြဲေဆာင္ႏိုင္ၾကပါေစ။ လြမ္းညြန္ႏိုင္ၾကပါေစ။ ဤစာအုပ္ပါ အသံမ်ား ၊ ဇာတ္လမ္းမ်ား ၊ ေအာင္ျမင္မႈ မ်ား မွ ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္ ထားႏိုင္ၾကပါေစ…ဟု ဆႏၵျပဳအပ္ပါသည္။

******************

ေမာင္းႏွင္အား (သို႔ မဟုတ္) တာ၀န္သိစိတ္
(ဂုဏ္ထူးေဆာင္ မီရွဲလ္ဘက္ခ်္လက္၏ မိတ္္ဆက္)
လက္ေထာက္ အေထြေထြအတြင္ းေရး မွဴးႏွင့္ အမႈ ေဆာင္ ဒါရိုက္တာ
ကုလသမဂၢ အမ်ိဳးသမီးမ်ား

အေတြ ႕အႀကံဳမ်ား က ကၽြန္မအား သင္ေပးခဲ့သည္မွာ အမ်ိဳးသမီးမ်ား စြမ္းေဆာင္မႈ အတြက္ အကန္႔အသတ္မရွိဟူ၍ ျဖစ္သည္။ တာ၀န္သိစိတ္က ကၽြန္မအား ျဖစ္ႏိုင္ေခ်ရွိေၾကာင္း အားေပးေန၏ ။ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ၊ လူ႔အခြင့္အေရး ၊ ဂုဏ္သိကၡာႏွင့္ တန္းတူညီမွ်မႈ ေတြ က ကုလသမဂၢႏွင့္ ကုလအမ်ိဳးသမီးမ်ား အလုပ္ကို လမ္းညြန္ေန ၾကသည္။ ထိုလမ္းညြန္မႈ က ကမၻာအရပ္ရပ္ရွိ သန္းေပါင္းမ်ား စြာ ေသာ အမ်ိဳးသမီး မ်ား အား တာ၀န္ယူစိတ္ကို ေပးခဲ့သည္။

ေခါင္းေဆာင္တို႔မည္ သည္ အနာဂတ္ကိုၾကည့္ေလ့ရွိ၏ ။ အနာဂတ္ကို ၾကည့္ ျခင္းသည္ အတိတ္ကိုေမ့ပစ္ရမည္ ဟု မဆိုလိုေခ်။ ပိုမိုေကာင္းမြန္ေသာ လူ႔အဖြဲ႕ အစည္းအတြက္ လိုအပ္ခ်က္ကို သင္ယူရေသာ သင္ခန္းစာမ်ား မွ ရရွိသည္။ ဒီမိုက ေရစီႏိုင္ငံထူေထာင္ရာတြင္ အတိတ္ကို အေျခခံကာ၊ အနာဂတ္အတြက္ တာ၀န္သိ စိတ္ျဖင့္ သြားရေပသည္။ အနာဂတ္သည္ လူတိုင္းအတြက္ ျဖစ္၏ ။ အားလံုးအတြက္ အခြင့္အလမ္းႏွင့္ ရပိုင္ခြင့္မ်ား ကို အာမခံေသာ အနာဂတ္ ျဖစ္သည္။ ထိုသို႔ ေသာ အနာဂတ္ဆီသို႔ တာ၀န္သိစိတ္ျဖင့္ သြားရေပမည္ ။

ခ်ီလီႏိုင္ငံ၌ ကၽြန္မကာကြယ္ေရး ၀န္ႀကီးအ ျဖစ္ တာ၀န္ယူစဥ္က ကၽြန္မ၏ တာ၀န္မွာ ကာ ကြယ္ေရး က႑ကို ျပန္လည္ျပဳျပင္ရန္ႏွင့္ ဥပေဒစိုးမိုးေရး ကို အာမခံရန္ ျဖစ္၏ ။ စစ္အစိုးရလက္ ထက္တြင္ စစ္တပ္ဆိုသည္မွာ လူထုအတြက္ ေၾကာက္မက္ဖြယ္ သေကၤတ ျဖစ္သည္။

လူ႔အခြင့္အေရး မ်ား ဖိႏွိပ္ခံရသည္။ ကၽြန္မသည္ ဤတာ၀န္ကို ေဒါသျဖင့္ မဟုတ္ဘဲ ေမွ်ာ္ လင့္ခ်က္ျဖင့္ ခ်ဥ္းကပ္ခဲ့ပါသည္။ လူထူႏွင့္ စစ္တပ္ကို ေရွ႕သို႔ တြန္းပို႔ေရး အတြက္ အမ်ိဳးသားေရး လကၡဏာႏွင့္ ဆံုးျဖတ္ခ်က္စိတ္က အကူအညီ ျဖစ္ႏိုင္ဖြယ္ရွိ၏ ။ ကၽြန္မတို႔သည္ တာ၀န္သိစိတ္ကို အျပန္အလွန္ထားခဲ့ၾက၏ ။ ထိုစိတ္၏ တြန္းပို႔မႈ ျဖင့္ အာဏာရွင္စနစ္ကို အႏိုင္ရခဲ့၏ ။ ဒီမိိုကေရစီ တန္ ဖိုးမ်ား ကို ျမွင့္တင္ရန္ ဖန္တီးျခင္းျဖင့္ အာဏာရွင္စနစ္ကို တြန္းလွန္ႏိုင္ခဲ့၏ ။

ဒီမိုကေရစီကား ၿငိမ္းခ်မ္းေရး နွင့္ တရားမွ်တေရး တြင္ အဓိကအေျခခံသည္။ ဒီမိုကေရစီျပဳ ျပင္ေျပာင္းလဲေရး မ်ား အတြက္ ခိုင္မာႀကံ့ခိုင္ေသာ ယံုၾကည္မႈ ရွိသည့္ ေခါင္းေဆာင္မႈ လိုအပ္သည္။ ဤစာအုပ္ထဲမွ ယခုဖက္ရႈရမည္ ့ အခန္းတြင္ ထိုသို႔ ယံုၾကည္ခ်က္ခိုင္မာေသာ အမ်ိဳးသမီးေခါင္း ေဆာင္မ်ား ကို ေတြ ႕ရွိရပါလိမ့္မည္ ။ သူတို႔သည္ထူးျခားေျပာင္ေျမာက္ေသာ လုပ္ေဆာင္ခ်က္မ်ား ကို နားလည္ၾကသည္။ လုပ္လည္းလုပ္ႏုိင္ၾကသည္။ ကၽြန္မအၿမဲေျပာခဲ့သကဲ့သို႔ အေရး ႀကီး ဆံုး အခ်က္မွာ ဘယ္ေတာ့မွ လက္မေလွ်ာ့ရန္ ျဖစ္၏ ။ ဒီမိုကေရစီေရး ၊ တရားမွ်တေရး ႏွင့္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး တို႔သည္ အမ်ိဳးသမီးမ်ား အျပည့္အ၀ ပါ၀င္ေရး ကို ေတာင္းဆိုသည္။ တရားမွ်တေရး သည္ ၾကာရွည္စြာ တာ၀န္ယူရမႈ ျဖစ္၏ ။

ကၽြန္မ၏ တစ္သက္တာတြင္ ပထမ ကၽြန္မ၏ ခ်ီလီႏိုင္ငံအတြက္ ထို႔ေနာက္ ကမၻာ့အမ်ိဳး သမီးမ်ား အတြက္ ဒီမိုကေရစီး၊ တန္းတူညီမွ်ေရး ႏွင့္ တရားမွ်တေရး တို႔ ရရွိရန္ လုပ္ေဆာင္ခြင့္ကို ရရွိခဲ့ပါသည္။ ကလအမ်ိဳးသမီးမ်ား ေအဂ်င္စီကား အမ်ိဳးသမီးမ်ား အလုပ္အကိုင္ တိုးျမင့္ေရး ႏွင့္ က်ားမတန္းတူညီမွ်ေရး အတြက္ ပထမဆံုး ဖြဲ႕စည္းခဲ့ေသာ ေအဂ်င္စီပင္တည္း။

ကၽြန္မသည္ ကၽြန္မ၏ ခရီးကို ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္ျဖင့္ သြားေနပါသည္။ ဆက္လက္၍ သြားရပါဦး မည္ ။ ၁၉၉၅ ခုႏွစ္ ၊ ၾသဂုတ္လတြင္ တရုတ္ျပည္၊ ဘီဂ်င္း၌ ကုလသမဂၢ အမ်ိဳးသမီးေရး ရာ စတုတၳ အႀကိမ္ညီလာခံကို က်င္းပခဲ့သည္။ အမ်ိဳးသမီးေခါင္းေဆာင္ အမ်ား ဆံုးစုေ၀းျခင္းဟု ဆိုႏိုင္သည္။ သမိုင္း၌ တက္ၾကြစြာ လႈပ္ရွားသူမ်ား လည္း ျဖစ္၏ ။

ထိုညီလာခံကို ကမၻာအရပ္ရပ္မွ အသက္အရြယ္အမ်ိဳးမ်ိဳး၊ ဘာသာေရး ယံုၾကည္မႈ အမ်ိဳးမ်ိဳး၊ ယဥ္ေက်းမႈ အမ်ိဳးမ်ိဳး လူမႈ စီပြားေရး ေနာက္ခံအမ်ိဳးမ်ိဳး၊ အလုပ္အကိုင္အမ်ိဳးမ်ိဳးရွိေသာ အမ်ိဳးသမီး မ်ား တက္ေရာက္ခဲ့ၾကသည္။ အားလံုးသည္ အမ်ိဳးသမီးမ်ား ဘ၀ျမင့္တင္ေရး တည္းဟူေသာ ပန္း တိုင္တစ္ခုတည္းထားခဲ့ ထားခဲ့ၾကျခင္း ျဖစ္၏ ။

ထိုအခ်ိန္က ကၽြန္မသည္ အသက္၂၁-ႏွစ္ သာ ရွိေသးသည္။ ကမၻာတစ္၀န္းလံုး အခ်င္းခ်င္း ဆက္သြယ္မႈ တိုးတက္လာေသာ ကာလ၌ အေမရိကန္အမ်ိဳးသမီး တစ္ေယာက္ ေနႏွင့္ ကၽြန္မေန ထိုင္ရေသာ ေနရာကို နားလည္ရန္ စိတ္ပ်က္ေနစဥ္ ျဖစ္ပါသည္။ ဘီဂ်င္းညီလာခံသြားရန္အတြက္ ပိုက္ဆံစုရ၏ ။ ဘီဂ်င္းမရာက္ခင္ ၄- ေနရာရပ္နားေသာ ေစ်းအေပါဆံုး ေလယာဥ္လက္မွတ္ကို ၀ယ္ရ၏ ။ လက္မွတ္၀ယ္ရျခင္းသည္၊ ထိုခရီစဥ္၌ အလြယ္ဆံုးက႑ ျဖစ္သည္။

ဓာတ္ပံုႏွင့္ တကြ ေလွ်ာက္လႊာခ ေဒၚလာ ၅၀ အကုန္ခံၿပီး မွတ္ပံုတင္ပံုစံကို စာတိုက္မွ ေပးပို႔ခဲ့ၿပီးေသာ အခါ တရုတ္အဖြဲ႕အစည္းေကာ္မတီက ကၽြန္မအား ဗီဇာေပးရန္ ျငင္းဆိုေလသည္။ ကၽြန္မသည္ ေလာ့စ္အင္ဂ်လိစ္ရွိ တရုတ္ႏိုင္ငံ ေကာင္စစ္ထန္ထံ မနက္တိုင္း ၂ ပတ္တိတိ သြားခဲ့ ၏ ။ အဘယ့္ေၾကာင့္ ကၽြန္မအားဗီဇာျငင္းပယ္ေၾကာင္း ရွင္းျပရန္ေတာင္းဆိုခဲ့၏ ။ ေနာက္ပိုင္းတြင္ သိရသည္မွာ ထိုညီလာခံအတြက္ ေလွ်ာက္ေသာ မွတ္ပံုတင္သူ ၃-ပံု-၁-ပံုကို ဗီဇာမေပးေၾကာင္း ဟူ၍ ျဖစ္သည္။

တရုတ္ႏိုင္ငံ၏ ေကာင္စစ္၀န္အရာရွိ လူရြယ္ေလးသည္ ကၽြန္မအား သနားလာတာ ျဖစ္ႏိုင္ ၏ ။ သို႔ မဟုတ္ ခဏခဏ လာလြန္းသျဖင့္ ၿငီးေငြ႕စိတ္ပ်က္သြားတာလည္း ျဖစ္ႏိုင္၏ ။ ကၽြန္မအား ခရီးသြားေက်ာင္းသူတစ္ဦးအသြင္ျဖင့္ ခရီးသည္ဗီဇာ (အလည္အပတ္ဗီဇာ)ေလွ်ာက္ထားရန္အႀကံ ေပးေလသည္။ တရုတ္ႏိုင္ငံေရာက္သြားၿပီဆိ္ုလွ်င္ေတာ့ ညီလာခံတက္ဖို႔ အဆင္ေျပသြားႏိုင္သည္ ဟုသူေတြ းပံုရ၏ ။ လက္ထဲမွာ ခရီးသည္ အလည္အပတ္ဗီဇာရၿပီးေသာ အခါ ဘီဂ်င္းေရာက္လွ်င္ ဟိုတယ္၌ ၂ ညတည္းရန္ ကၽြန္မတတ္ႏိုင္မည္ မဟုတ္သျဖင့္ ေရာက္မွပဲ တစ္ခုခု လုပ္ရေတာ့မည္ ဟုကိုယ့္ဘာသာ ေျပာလိုက္ရသည္။ ထိုခရီးကား စြန္႔စားခန္းတစ္ခု ျဖစ္ႏိုင္သည္။ ယခုအခ်ိန္၌ ဘာမွန္းမသိေသးေစကာမူ ဘ၀ကို ေျပာင္းလဲေစေသာ အေတြ ႕အႀကံဳမွာ ေတာ့ ေသခ်ာသည္။

ဘီဂ်င္းသြားေလယာဥ္ကား အမ်ိဳးသမီးမ်ား ျပည့္ေန၏ ဘီဂ်င္းညီလာခံသြားမည္ ့ အမ်ိဳးသ မီးမ်ား ျဖစ္သည္။ ကၽြန္မႏွင့္ ထိုင္ခံုခ်င္းကပ္လ်က္ထိုင္ေနသူ အမ်ိဳးသမီးမွာ ေႏြးေထြးၿပီး လူ႔အခြင့္ အေရး လႈပ္ရွားသူ ျဖစ္၏ ။ ေတာင္အာဖရိကမွ ျဖစ္ၿပီး၊ ဂ်ာထရူးဒီ ဖီစတာ ဟု အမည္ ရေၾကာင္း သိရ သည္။ သူ႔ႀကိဳးပမ္မႈ မ်ား ေၾကာင့္ အဖမ္းခံရၿပီး ၃- ႏွစ္ နီးပါးေထာင္က်ခံခဲ့ရေၾကာင္းလည္း ေနာက္ အခါသိခဲ့ရ၏ ။

ဂ်ာထရူးဒီသည္ ၁၉၇၅ -ကပင္ မကၠစီကိုတြင္ က်င္းပေသာ ကုလသမဂၢ အမ်ိဳးသမီးေရး ရာ ညီလာခံသို႔ တက္ေရာက္ခဲ့သူ ျဖစ္သည္။ ထိုအခ်ိန္က အိမ္တြင္ း အၾကမ္းဖက္ခံရမႈ ကို လူထုအေရး ကိစၥအ ျဖစ္ သတ္မွတ္ျခင္းမခံခဲ့ရေသးေၾကာင္းသူက ေျပာျပသည္။ ထိုကိစၥသည္ အိမ္တြင္ းေရး ပုဂၢလိက ကိစၥသာ ျဖစ္ၿပီး အိမ္ျပင္ပ၌ ေဆြးေႏြးရန္မဟုတ္ဟု ယူဆခဲ့ၾကေၾကာင္း၊ သို႔ ေသာ ္ ကမၻာ တစ္၀န္းမွ အမ်ိဳးသမီးမ်ား က ထိုအေရး ကိစၥကို ေျပာဆိုေနခဲ့ၾကေၾကာင္း။ ၁၉၈၅ ခုႏွစ္ ။ ကင္နယာ ႏုိင္ငံ၌ က်င္းပေသာ တတိယအႀကိမ္ ကုလသမဂၢ ညီလာခံတြင္ ဤကိစၥကို တရား၀င္ေဆြးေႏြးကာ ညီလာခံမွ အေျဖရေအာင္ တြန္းပို႔ခဲ့ၾကေၾကာင္း ေျပာျပ၏ ။

ကၽြန္မတို႔အားလံုး ကိုယ့္ႏိုင္ငံအသီးသီး ျပန္ေရာက္တဲ့အခါ ဒီကိစၥကို ျပႆနာတစ္ရပ္ အ ျဖစ္ အသိအမွတ္ျပဳဖို႔အစိုးရကို ေထာက္ျပခဲ့ၾကတယ္။ အဲ့ဒီ့အာဏာပို္င္ေနရာကေန အိမ္တြင္ း အၾကမ္းဖက္မႈ ကို ဥပေဒၿငိစြန္းေၾကာင္း ဥပေဒျပဳဖို႔ ကၽြန္မတို႔ စတင္တြန္းပို႔ခဲ့ၾကတာပါ-ဟုဂ်ာထရူး ဒီက ရွင္းျပခဲ့၏ ။

ယခုက်င္းပမည္ ့ ဘီဂ်င္းညီလာခံတြင္ လည္း ဤအေရး ကိစၥကို ေဆြးေႏြးလိမ့္မည္ ။ ေလ့လာ ေရး အဖြဲ႕၀င္မ်ား သည္ အေရး ယူရန္ေနရာတစ္ခု အ ျဖစ္ လက္မွတ္ေရး ထိုးရာ၌ ပါ၀င္ရန္စီစဥ္ထား ၾကသည္ဟု သူ႔ထံမွ သိရသည္။ အမ်ိဳးသမီးမ်ား ၏ ဘ၀ကိုျမွင့္တင္ရန္အတြက္ ထူးျခားေသာ နယ္ ေျမ ၁၂- ခုရွိေၾကာင္း၊ က်န္းမာေရး မွအစ စီးပြားေရး အဆင့္အတန္းႏွင့္ ႏိုင္ငံေရး ၌ ပါ၀င္ေဆာင္ရြက္ ခြင့္ရေရး တို႔ ျဖစ္သည္။ ဤအေတာအတြင္ း အစိုးရမဟုတ္ေသာ အဖြဲ႕အစည္းေခါင္းေဆာင္မ်ား ၊ ေရွ႕ ေနေရွ႕ရပ္မ်ား ၊ လႈပ္ရွားသူမ်ား စုစုေပါင္း ၄ ေသာ င္းတို႔သည္ ဟိြဳင္းရိုး ၌ ေဆြးေႏြးၾကမည္ ျဖစ္ ေၾကာင္းသိရသည္။

ထိုညီလာခံအေၾကာင္း သိရေလေလ ထိုေတြ ႕ဆံုပြဲမွာ သမိုင္းတြင္ မည္ ့ ပြဲ ျဖစ္မည္ ဟု သ ေဘာေပါက္ေလေလ ျဖစ္ရ၏ ။ သို႔ ေသာ ္ယခုအထိ ကၽြန္မ၏ ပါ၀င္ႏိုင္ခြင့္ကား ခြင့္ျပဳခ်က္မရေသးေခ် ကၽြန္မသည္ ဂ်င္ထရူးဒီအား ကၽြန္မ၏ ဗီဇာအခက္အခဲ ဒုကၡမ်ား ကို ရင္ဖြင့္လိုက္၏ ။

ကၽြန္မအပယ္ခံရဖြယ္ရွိ၍ စိုးရိမ္ေနရျခင္းကိုလည္း ေျပာလိုက္၏ ။ သူကယံုၾကည္စိတ္ခ်စြာ ထိုင္ခံုေနာက္ေက်ာကို မွီခ်လိုက္ရင္း ရပါတယ္၊ ကၽြန္မတို႔ အဆင္ေျပေအာင္ လုပ္ႏိုင္ပါတယ္.ဟုဆို သည္။

ကၽြန္မတို႔ေလယာဥ္ေပၚမွ ဆင္းၿပီး အထုပ္အပိုးမ်ား ကို ယူၿပီးသည့္အခါ ေဆြးေႏြးပြဲ အမွတ္ တံဆိပ္ဆိုင္းဘုတ္မ်ား ကိုင္ထားေသာ ေက်ာင္းသားမ်ား က ကၽြန္မတို႔အား ဟိြဳင္းရိုးသြားရန္ ဘတ္စ္ ကားမ်ား ဆီသို႔ ေခၚေဆာင္ၾကသည္။ ဂ်ာထရူးဒီႏွင့္ ကၽြန္မလည္း ကားေပၚတက္ရန္ႀကိဳးစားၾက၏ သို႔ ေသာ ္ကားတံခါးရွိ စစ္ေဆးေရး အမ်ိဳးသမီးငယ္က သူ႔အထက္အရာရွိကို ကၽြန္မအားလႊဲေပးသည္ အထက္အရာရွိက ကၽြန္မသည္ ကားေပၚတက္ၾကေသာ အုပ္စုႏွင့္ လိုက္ပါရန္ မ ျဖစ္ႏိုင္ေၾကာင္း၊ အေၾကာင္းမွာ ကၽြန္မ၏ ဗီဇာက ညီလာခံတက္ရန္လာေသာ ကိစၥမဟုတ္၍ ျဖစ္ေၾကာင္း ရွင္းျပ၏ ။

ဂ်ာထရူးဒီကား ညီအစ္မ စိတ္အခိုင္အမာရွိသူတည္း။ ထိုကဲ့သို႔ ကၽြန္မကားေပၚတက္ခြင့္ မရေသာ အခါ သူလည္းကားေပၚမွ ျပန္ဆင္းသည္။ ဘာမွမပူနဲ႔၊ အတူတူေျဖရွင္းၾကတာေပါ့ဟူေသာ အဓိပၸာယ္ႏွင့္ ျဖစ္၏ ။ ကၽြန္မတို႔ႏွစ္ ေယာက္ သည္ ဘီးဂ်င္းရွိ ဟိုတယ္တစ္ခုသို႔ တကၠစီႏွင့္ သြားၿပီး ညအိပ္ၾကသည္။ ေနာက္ေျခလွမ္းအတြက္ အႀကံထုတ္ၾကသည္။ ေနာက္ေန႔တြင္ ေလဆိပ္သို႔ သြား ကာ ကားတန္းထဲ၀င္ဖို႔ ႀကိဳးစားၾကျပန္သည္။

ဤအႀကိမ္တြင္ ကား ဂ်ာထရူးဒီက ကၽြန္မကို သူ႔အ၀တ္ေသတၱာႏွင့္ အတူ ဆြဲေခၚသြားခဲ့၏ ။ လမ္းမႀကီးအတိုင္း မိုင္၀က္ေလာက္ေလွ်ာက္၏ ။ ထိုအခါမွေလဆိပ္အ၀ရွိ ဘတ္စ္ကားမ်ား ရပ္ရာ ေနရာမွ အရာရွိမ်ား က ကၽြန္မတို႔ကို မျမင္ႏိုင္ေတာ့ေခ်။ ဤတြင္ ညီလာခံရွိရာသို႔ ဦးတည္လာေသာ ဘက္စ္ကားကို ျမင္ျမင္ခ်င္း ဂ်ာထရူးဒီက လမ္းလယ္ေကာင္သို႔ ခုန္ထြက္ကာ ကားကို ပိတ္မိ ေအာင္ရပ္ရင္း….

ကားရပ္ပါ။ ကၽြန္မတို႔အားလံုး ညီအစ္မေတြ ပဲ ဟု ေအာ္ေလသည္။ ဘတ္စ္ကားလည္း ရုတ္ တရက္ ရပ္လိုက္ရ၏ တံခါးမ်ား ပြင့္လာ၏ ။ ကၽြန္မတို႔တက္ၾက၏ ။ ကားထဲက ရုရွားကိုယ္စားလွယ္ မ်ား က အံ့အားသင့္ၿပီး ၾကည့္ၾက၏ ။ ဂ်ာထရူးဒီက ကားထဲမွ လူတစ္ဦးစီအား အမ်ား ႀကီးေက်းဇူး တင္ပါတယ္ ဟုႏႈတ္ဆက္ရင္း ေနာက္ဘက္ရိွ ခံုေနရာအလြတ္မ်ား ဆီ ေရွ႕ေဆာင္သြားသည္။ ကၽြန္ မလည္း ဂ်ာထရူးဒီထံမွ ကိစၥရပ္မ်ား ကို မည္ သို႔ ၿပီးဆံုးေအာင္လုပ္ရမည္ ဆိုျခင္းကို သင္ယူခဲ့ရ ေပသည္။

တရုတ္အစိုးရသည္ ကုလအမ်ိဳးသမီးေရး ရာအေၾကာင္း အန္ဂ်ီအို ညီလာခံတက္သူမ်ား ကို ဘီဂ်င္းၿမိဳ႕ေတာ္ အတြင္ း၌ မတည္းခိုေစဘဲ ဆင္ေျခဖံုး၌ ေနရာေပးရန္ ဆံုးျဖတ္ခဲ့၏ ။ အေၾကာင္းမွာ အရပ္ရပ္မွလာေသာ သူမ်ား သည္တက္ၾကြသူမ်ား ၊ ထူးျခားသူမ်ား ျဖစ္မည္ ဟု ယူဆၿပီ၊ ထိုသူမ်ား ကို ၿမိဳ႕ေတာ္ မွ ႏိုင္ငံသားမ်ား မျမင္ေစခ်င္၍ ျဖစ္သည္။

ေနာက္ပိုင္းတြင္ ကၽြန္မသိခဲ့ရသည္မွာ ၊ ထိုညီလာခံရက္မ်ား တစ္ေလွ်ာက္ ဘီဂ်င္းၿမိဳ႕ေတာ္ ရွိ တကၠစီေမာင္းသမားမ်ား သည္ ပိတ္စအျဖဴမ်ား ကို ေဆာင္းထားရသည္ဟူ၍ ျဖစ္၏ ။ ရည္ရြယ္ ခ်က္မွာ ညီလာခံတက္မည္ ့ လူမ်ား သည္ လမ္းမႀကီးတစ္ေလွ်ာက္ အ၀တ္အစားမ၀တ္ဘဲ လမ္း ေလွ်ာက္လာတာမ်ိဳးေတြ ႕ႏိုင္၍ ဟု ဆိုသည္။

ညီလာခံက်င္းပရာ ဟိြဳင္ရိုး သို႔ တစ္နာရီခန္႔ သြားရ၏ ။ ေဒသတြင္ းမွ လယ္သမားမ်ား ၊ မိသားစုမ်ား သည္ လမ္းေဘးတြင္ တန္းစီၿပီး ဧည့္သည္မ်ား ကို ၾကည့္ရႈခဲ့ၾကသည္။ ေနာက္ဆံုးတြင္ စစ္တန္းလ်ားႏွင့္ တူေသာ အျမန္ေဆာက္ခဲ့သည့္ အေဆာက္အအံုးမ်ား ကို ျမင္ရ၏ ။ ကၽြန္မတို႔ဘတ္ စ္ကားသည္ မွတ္ပံုတင္ရာ ဌာနသို႔ ေမာင္း၀င္သြားသည္။ ကၽြန္မသည္ မွတ္ပံုတင္ရန္ တန္းစီရင္း ရင္ေတြ ခုန္ေနခဲ့၏ ။

အသက္မွ် မရႈႏိုင္ဘဲ မွတ္ပံုတင္စာရင္းမွတ္သူ အမ်ိဳးသမီးငယ္အား ကၽြန္မနာမည္ ကို ေျပာ ရ၏ ။ သူကကၽြန္မ၏ ႏိုင္ငံကူးလက္မွတ္ကို စစ္ေဆးသည္။ ေ၀ခြဲမရ ျဖစ္သြားပံုျဖင့္ အျခားလုပ္ေဖာ္ ကိုင္ဖက္မ်ား ကို ေခၚၿပီး အကူအညီေတာင္းသည္။ အေတာ္ ေလးၾကမွ ျပန္လာကာ…ရွင္က ဘီဂ်င္း ကိုသြားၿပီး မွတ္ပံုတင္ဖို႔ လိုတယ္ဟု ဆိုေလသည္။ အဲ့ဒီကို ကၽြန္မေရာက္ခဲ့ၿပီးပါၿပီ။

(ေလာ့စ္အင္ဂ်လိစ္မွ ကၽြန္မ၏ အႀကံေပးသူငယ္ခ်င္းက ေျပာခဲ့၏ ။ တရုတ္ႏိုင္ငံရွိ အာဏာ ပိုင္တို႔သည္ မိန္းကေလးငယ္မ်ား လမ္းထဲ၌ ေယာင္ခ်ာခ်ာ ျဖစ္ေနျခင္းကို ၁၀- ရက္ထက္ ပိုထား မည္ မဟုတ္။ ထို႔ေၾကာင့္ အေျခအေနပါ ဆိုးလာမည္ ကို ေရွာင္ရွားရန္ မိမိသြားခ်င္သည့္ ေနရာသို႔ ခြင့္ျပဳႏိုင္ဖြယ္ ရွိသည္ဟု ေျပာခဲ့သည္။)

ကၽြန္မလည္း စြပ္၍ ေျပာလိုက္၏ ။

သူတို႔ကေျပာတယ္၊ ဒီမွာ ပဲ မွတ္ပံုတင္ရမယ္တဲ့၊ ဒီမွာ မွတ္ပံုတင္ ရင္ထိုးတံဆိပ္ ထုတ္ေပး လိမ့္မယ္တဲ့ မီနစ္အနည္းငယ္ ၾကာေသာ အခါ မိန္းကေလးျပန္လာသည္။

သူ႔လက္ထဲမွာ ကၽြန္မအတြက္ ရင္ထိုးတံဆိပ္ကတ္ျပား ပါလာသည္။ စာတိုက္မွွပို႔လိုက္ ေသာ မွတ္ပံုတင္ပံုစံႏွင့္ အတူ ပိုခဲ့သည့္ ကၽြန္မဓာတ္ပံုႏွင့္ အျပည့္အစံု ျဖစ္၏ ။ ကၽြန္မလည္းဂ်ာထရူး ဒီႏွင့္ ျပန္ေပါင္းမိသြားၿပီး။ သူကလည္း တံဆိပ္အတြက္ စိတ္လႈပ္ရွားေနသည္။ သူက ကၽြန္မအား…

သိပ္လွတယ္ေဟ့…လွလိုက္တာ…ဟုဆိုသည္။

သူ႔မိတ္ေဆြ တစ္ေယာက္ က တည္းခိုေဆာင္မ်ား ကို ၾကည့္ထားၿပီး တစ္ေနရာတြင္ ေနရန္ ဆံုးျဖတ္ၿပီး ျဖစ္၏ ။ ဂ်ာထရူးဒီက သူူ႔လက္မွ အေဆာင္ပံုစံကို ယူၿပီး ကၽြန္မလက္ထဲ ထည့္ရင္း ကဲ.. အခု…မင္းအတြက္ အိပ္စရာတစ္ေနရာရၿပီဟု ဆိုသည္။

တရုတ္ႏိုင္ငံစည္းရုံုးေရး ေကာ္မတီသည္ အမ်ိဳးသမီးဧည့္သည္မ်ား အား ေဒသအလိုက္ ခြဲ ျခားေနရာခ်ဖို႔ ဆံုးျဖတ္ခဲ့၏ ၊ ဥပမာ…အေရွ႕ဥေရာပ ႏိုင္ငံမ်ား အခ်င္းခ်င္း၊ လက္တင္အေမရိက အခ်င္းခ်င္း၊ အေရွ႕အလယ္ပိုင္းအတြက္ သီးသန္႔အေဆာင္…စသည္ျဖင့္ တည္း။ ကၽြန္မလည္း သူမ်ား ဆီကရခဲ့ေသာ စာရြက္မ်ား ျဖင့္ အခန္းတစ္ခန္းရပါ၏ ။ အခန္းက ေသးေသးေလး ျဖစ္ၿပီး အာဖ ရိကန္ အမ်ိဳးသမီးႏွစ္ ဦးႏွင့္ အတူေနရပါသည္။

၄င္းတို႔ႏွစ္ ဦးအနက္ တစ္ဦးမွာ အာရီထရီးယားမွ ျဖစ္ၿပီး က်န္တစ္ဦးက အီသီယိုးပီးယားမွ ျဖစ္ေၾကာင္းသိရ၏ ။ ၄င္းတို႔ႏိုင္ငံ ႏွစ္ ႏိုင္ငံကား ဆယ္စုႏွစ္ မ်ား စြာ စစ္ ျဖစ္ေနခဲ့ၾကေသာ ႏိုင္ငံမ်ား ျဖစ္သည္။ သူတို႔၏ မတူေသာ ေနာက္ခံ၊ မတူေသာ အျမင္မ်ား ၾကာမွာ ပင္ သူတို႔သည္ တူေသာ အခ်က္မ်ား ကို ခ်က္ခ်င္း ရွာေဖြခဲ့ၾကသည္။

သူတို႔၏ ကေလးမ်ား သူတို႔၏ မိသားစုမ်ား ၊ သူတို႔၏ အလုပ္အကိုင္တို႔က တူေနသည္၊ သူတို႔ ႏွစ္ ဦးကို အတူတကြၾကည့္ရသည္မွာ စိတ္၀င္စားဖြယ္ ျဖစ္၏ ။ ညစာစားၿပီးသည္ႏွင့္ အမ်ိဳးသမီး ရာ ေပါင္းမ်ား စြာ တို႔သည္ ဘတ္စ္စကားမ်ား ျဖင့္ ဘီဂ်င္းသို႔ သြားေရာက္ၾက၏ ။ ဘီဂ်င္းတြင္ အခမ္းအ နားဖြင့္လွစ္မည္ ျဖစ္ၿပီး ကမၻာအရပ္ရပ္မွ စကားေျပာသူမ်ား ၊ သရုပ္ျပသူမ်ား ျပသၾကမည္ ျဖစ္ သည္။ အာဖရိကသူမ်ား က ကိုယ္တိုင္ပန္းထိုးထားေသာ ေရာင္ စံုအ၀တ္အထည္မ်ား ကို ၀တ္ဆင္ ၾက၏ ။ အခ်ိဳ႕က ကုလသမဂၢ၏ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ခ်ိဳးငွက္ပံုႏွင့္ ကမၻာ့အမ်ိဳးသမီးသေကၤတမ်ား ကို ပံုေဖာ္ ထားၾက၏ ။

ကၽြန္မစီးနင္းရေသာ ဘတ္စ္ကားက တက္ၾကြသူအမ်ိဳးသမီးမ်ား ျဖင့္ ျပည့္ေနေသာ ဘတ္စ္ စကားမ်ား အနက္ တစ္စီး ျဖစ္၏ ။ ခ်က္ခ်င္း ဆိုသလိုပင္ ကၽြန္မသိမ္ငယ္ သြားရ၏ ။ ဤအမ်ိဳးသမီး မ်ား ကား ဤဘီဂ်င္းသို႔ လာၾကျခင္းသည္ ကမၻာေပၚရွိ သူတို႔၏ ေနရာကို နားလည္ရန္လာၾကျခင္း မဟုတ္၊ ထိုေနရာကို ရရွိေအာင္ တို္က္ဖို႔လာၾကျခင္း ျဖစ္သည္။

******************

ေနာက္ေန႔နံနက္တြင္ နံနက္စာစားရင္း အာဖရိကမွ အမ်ိဳးသမီးမ်ား သည္ ဆူဆူညံညံ စကားေျပာေနၾက၏ ယေန႔ဖြင့္ပြဲ အဓိကမိန္႔ခြင္းကို ေအာင္ဆန္စုၾကည္က ေျပာမည္ ျဖစ္သည္။ သူက လူအသိမ်ား ဆံုး ႏုိင္ငံေရး အက်ဥ္းသား ျဖစ္၏ ။ နယ္လ္ဆင္မင္ဒဲလား ၿပီးကတည္းက သူ႔ကို အသိဆံုး ျဖစ္လာခဲ့ျခင္း ျဖစ္၏ ။ သူသည္ ၆ ႏွစ္ မွ် ေနအိမ္အက်ယ္ခ်ဳပ္ခံရၿပီး မၾကာမီေလးကမွ စစ္ အာဏာရွင္တို႔က လႊတ္ေပးခဲ့ျခင္း ျဖစ္သည္။ အခ်ဳပ္မခံရေတာ့ေသာ ္လည္း စြန္႔စားမႈ မပါဘဲ ျမန္မာ ျပည္မွ ထြက္လာ၍ မရေခ်။ ထို႔ေၾကာင့္ ဗီဒီယိုျဖင့္ မိန္႔ခြန္းရိုက္ကူးၿပီး ဘီဂ်င္းသို႔ ခိုးသြင္းခဲ့ရေလ သည္။

စု၏ ဖခင္က ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေအာင္ဆန္း ျဖစ္၏ ။ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေအာင္ဆန္းသည္ ျမန္မာႏိုင္ငံလြတ္လပ္ ေရး တိုက္ပြဲ၏ သူရဲေကာင္းတစ္ဦး ျဖစ္၏ ။ ၁၉၄၇ တြင္ စုက အသက္ ၂ ႏွစ္ သာ ရိွစဥ္ သူ႔ဖခင္သည္ ႏိုင္ငံေရး ၿပိဳင္ဘက္မ်ား ၏ လုပ္ႀကံသတ္ျဖတ္ျခင္း ခံခဲ့ရသည္။

စုသည္ ဆယ္ေက်ာ္သက္အရြယ္မွာ အိႏၵိယသို႔ မိသားစုႏွင့္ အတူ ေျပာင္းေရႊ႕ခဲ့ရ၏ ။ အိႏၵိယ တြင္ သူ႔မိခင္က ျမန္မာႏိုင္ငံ သံအမတ္အ ျဖစ္ အမႈ ထမ္းရ၍ ျဖစ္သည္။ ေနာက္ပိုင္းတြင္ ေအာက္စ္ ဖို႔ဒ္၌ ပညာသင္ရင္း ၿဗိတိသွ်ပညာရွင္ေဒါက္တာမိုက္ကယ္လ္ အဲရစ္စ္ႏွင့္ ေတြ ႕ၿပီး လက္ထပ္ခဲ့ သည္။ သားႏွစ္ ဦးေမြးဖြားခဲ့သည္။ သူတို႔သည္ အားလပ္ရက္မ်ား မွအပ ျမန္မာျပည္သို႔ ျပန္ေလ့မရွိ ေခ်။။ သုိ႔ေသာ ္ သူကသူ႔ႏိုင္ငံမွလူမ်ား ကို မေမ့ႏိုင္ခဲ့ဘဲ တစ္ေန႔ေန႔ သူ႔ကို ႏိုင္ငံက လိုအပ္ခဲ့လွ်င္ ျပန္ မည္ ဟု ခင္ပြန္းအား မၾကားခဏေျပာခဲ့၏ ။ ထိုေန႔ကား ၁၉၈၈ တြင္ ေရာက္ရွိခဲ့၏ ။

ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ ဒီမိုကေရစီရရွိေရး အံုၾကြလာေသာ အခါ စုသည္ေနမေကာင္း ျဖစ္ေနသူ မိ ခင္ႀကီးအားျပဳစုေနခိုက္ႏွင့္ ႀကံဳခဲ့၏ ။ ျမန္မာဆိုရွယ္လစ္ လမ္းစဥ္ပါတီမွ ဥကၠ႒ ျဖစ္သူ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ ေန၀င္းသည္ ၂၆ ႏွစ္ အာဏာရခဲ့ရာမွဆင္းေပးခဲ့ရ၏ ။ ဒီမိုကေရစီေရး ဆႏၵျပပြဲမ်ား အစုလိုက္အၿပံဳ လိုက္ လုပ္ၾကသည္ကို စစ္တပ္မွ ၾကမ္းတမ္းစြာ ဖိႏွိပ္ခဲ့၏ ။ ျမန္မာလူမ်ိဳး ၄၀၀၀ နီးပါး ေသဆံုးခဲ့ၾက ရသည္။ ရန္ကုန္ရွိေရႊတိဂံုဘုရားအနီးတြင္ လူတစ္သန္းခန္႔ကို ေအာင္ဆန္းစုၾကည္က စင္ျမင့္မွေန ၍ ဒီမိုကေရစီအစိုးရသစ္ ေဖာ္ေဆာင္ေရး ကို လႈံ႕ေဆာ္ခဲ့သည္။ ဖခင္ ျဖစ္သူ၏ သမီးအ ျဖစ္ တစ္ႏိုင္ ငံလံုး၏ အာရုံစိုက္မႈ ကို ရရွိခဲ့ေလသည္။

သို႔ ေသာ ္ ေနာက္လတြင္ စစ္အစိုးရအသစ္တစ္ရပ္က အာဏာသိမ္းခဲ့သည္။ စစ္အစိုးရ၏ ဖိႏွိပ္ညွဥ္းပမ္းမႈ ကို တံု႔ျပန္သည့္အေနႏွင့္ အမ်ိဳးသားဒီမိုကေရစီအဖြဲ႕ခ်ဳပ္ (National League tor Democracy..NLD) ကိုဖြဲ႔စည္းရာေအာင္ဆန္းစုၾကည္က အေထြေထြအတြင္ းေရး မွဴး ျဖစ္လာသည္။ သူ႔ဖခင္ကဲ့သို႔ ပင္ သူက ျမန္မာလူထုအတြက္ ဒုတိယလြတ္လပ္ေရး ရေအာင္ ကူညီခ်င္သည္။ ယခု ရင္ဆိုင္ရမည္ ့ လြတ္လပ္ေရး ကား စစ္အုပ္ခ်ဳပ္ေရး မွ ျဖစ္၏ ။ သို႔ ေသာ ္သူက လြတ္လပ္ေရး ကို တို္က္ ရာတြင္ အၾကမ္းဖက္ေသာ နည္းျဖင့္ ျပဳလုပ္ရန္ ဆံုးျဖတ္ခဲ့သည္။

၁၉၈၉ တြင္ ေအာင္ဆန္းစုၾကည္သည္ စစ္တပ္ဥပေဒေအာက္၌ တရားစစ္ေဆးမႈ မရွိဘဲ ထိန္းသိမ္းခံခဲ့ရ၏ ။ ထိုကဲ့သို႔ ထိန္းသိမ္းခံရဆဲမွာ ပငါ သူက သူ႔လူထုႏွင့္ အဆက္အသြယ္လုပ္ ခဲ့သည္။ ျမန္မာလုထူကား ဒီမိုကေရစီက ပိုဆာေလာင္ေနၾကၿပီး တရားမွ်တေသာ လူ႔အဖြဲ႕အစည္း ကိုလိုလားေနၾကေလသည္။ စစ္အစိုးရက ၁၉၉၀ တြင္ ေရြးေကာက္ပြဲ က်င္းပေပးခဲ့၏ ။ NLD က အမ်ိဳးသားလႊတ္ေတာ္ တြင္ ေနရာ ၈၁ ရာႏႈန္းရယူႏိုင္ခဲ့၏ ။ သို႔ ေသာ ္ စစ္အစိုးရသည္ေရႊးေကာက္ပြဲ ရလဒ္ကို အသိအမွတ္မျပဳဘဲ အာဏာလႊဲေျပာင္းေပးရန္ ျငင္းဆန္ခဲ့သည္။ ေအာင္ဆန္းစုၾကည္အား ျမန္မာႏိုင္ငံမွထြက္သြားမည္ ဆိုလွ်င္ လႊတ္ေပးမည္ ဟု ကမ္းလွမ္းသည္။ သူကလက္မခံခဲ့ေပ။ ဤသို႔ ျငင္းဆိုျခင္းအတြက္ သူ႔သားမ်ား ႏွင့္ ခင္ပြန္းကို ေတြ ႕ရေတာ့မည္ မဟုတ္ဟု သိပါလ်က္ႏွင့္ လက္မခံခဲ့ျခင္း ျဖစ္သည္။

ေအာင္ဆန္းစုၾကည္အေပၚ ျပဳလုပ္မႈ ကို ႏိုင္ငံတကာက ကန္႔ကြက္ခဲ့ၾကသည္။ ၁၉၉၀ တြင္ သူသည္ ရာဖတိုအမွတ္တရဆုႏွင့္ အေတြ းအေခၚ လြတ္လပ္မႈ အတြက္ ဆာခေရာ့ဗ္ ဆုတို႔ကို ရရိွ သည္။ ၁၉၉၁ တြင္ ေရႊးေကာက္ပြဲအတြက္ ႏိုဗယ္လ္ဆိုကို ၈ ေယာက္ ေျမာက္ အမ်ိဳးသမီးအ ျဖစ္ ရရွိခဲ့ေပးသည္။ ႏိုဗယ္လ္ဆု ေကာ္မတီဥကၠ႒က ေၾကညာရာတြင္ ေအာင္ဆန္းစုၾကည္သည္ ကၽြႏ္ုပ္ တို႔၏ အေကာင္းဆံုးအရာတစ္ခုကို ယူေဆာင္ေပးခဲ့၏ ။ ကၽြႏု္ပ္တို႔၏ အနာဂတ္ယံုၾကည္မႈ ကို ထိန္းသိမ္းရန္အတြက္ သူ႔ကဲ့သို႔ လူမ်ိဳး လိုအပ္သည္ဟု ခံစားသည္။ ထိုသို႔ ခံစားျခင္းျဖင့္ သူ႔အား အမွတ္အသားအ ျဖစ္ ဤပါ၀ါကို ေပးျခင္း ျဖစ္သည္။ သူ႔အား မတရားျပဳမႈ မွန္သမွ်ကို အၾကမ္းဖက္ ျခင္းဟု ယူဆျခင္းေၾကာင့္ ျဖစ္သည္။ သူ႔အား အၾကမ္းဖက္ျခင္းကို ကၽြႏု္ပ္တို႔ ႏွလံုးသား၌ စြဲထင္ေနခဲ့ၿပီ ျဖစ္သည္။

******************

ဘီဂ်င္း၌ ၾကည္ရေသာ ဗီဒီယိုမွာ မႈ န္၀ါးၿပီး အသံမ်ား ကလည္း မၾကည္လင္ ျဖစ္ေစကာမူ စုေျပာလိုေသာ သတင္းစကား အႏွစ္ သာရကား ရွင္းပါသည္။ သူက သည္းခံစိတ္ႏွင့္ ပါ၀င္မႈ အ ေၾကာင္းေျပာသြားသည္။ ဤတန္ဖိုးမ်ား ကို အမ်ိဳးသမီးမ်ား က ကမၻာသို႔ မည္ သုိ႔ယူေဆာင္ခဲ့ေၾကာင္း ေျပာသည္။ ႏွစ္ ဦးႏွစ္ ဖက္ ေတြ ႕ဆံုေျပာဆိုျခင္းျဖင့္ ပဋိပကၡမ်ား ကို ေလွ်ာ့ခ်ႏိုင္ရန္ အမ်ိဳးသမိးမ်ား စြမ္းေဆာင္ႏိုင္ေၾကာင္း ေျပာသည္။ အၾကမ္းနည္းသံုးျခင္းထက္ ေတြ ႕ဆံုေဆြးေႏြးေရး ကသာ ပဋိ ပကၡကို ၿငိမ္္ေစႏိုင္ေၾကာင္းေျပာသည္။ ထုိ႔ျပင္ ဒီမိုကေရစီေရး အတြက္ ဆက္လက္ထိ္န္းသိမ္းခံေနရ ေသာ သူမ်ား ကိုလည္း လႊတ္ေပးရန္ ေျပာဆိုခဲ့သည္။

မိန္းမငယ္တစ္ဦးအေနျဖင့္ ကၽြန္မသည္ သူ၏ ၿငိမ္သက္ေသာ ခြန္အားေၾကာင့္ အားတက္ လာခဲ့၏ ။ သူသည္ျမန္မာျပည္၏ အနာဂတ္ကို အာရုံထားသည္။ သူ႔ရည္ရြယ္ခ်က္ကို မည္ သည့္အ ရာကမွ ေမွးမွိန္ေအာင္ ျပဳႏိုင္မည္ မဟုတ္ဟု ထင္ရသည္။ သူက ရွင္းရွင္းႏွင့္ အာရုံစိုက္ၿပီး အျခား သူမ်ား ကိုလည္း ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္မေလွ်ာ့ဖို႔ အာရုံစိုက္ စိတ္၀င္စားေစပါသည္။

ဤအႀကိမ္သည္ ကၽြန္မအဖို႔အာဏာထက္ စိတ္ခြန္အားအေပၚ အေျခခံေသာ ေခါင္းေဆာင္ မႈ ကို ပထမဆံုးျမင္ရျခင္း ျဖစ္ပါသည္။ ေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကား သူ႔ႏိုင္ငံ၏ ေရြးခ်ယ္ခံရေသာ ေခါင္း ေဆာင္ ျဖစ္၏ ။ သို႔ ပါလ်က္ ေနအိမ္တြင္ ၅ ႏွစ္ ထိန္းသိမ္းခံခဲ့ရသည္။ သူ႔ကိုခ်ဳပ္ေႏွာင္ထားခဲ့ေသာ ္ လည္း သူသည္စစ္အစိုးရထက္ တန္ခိုးႀကီးသူ ျဖစ္၏ ။ အဘယ့္ေၾကာင့္ ဆိုေသာ ္ စစ္အစိုးရမွာ မရွိ ေသာ အရာကို ရထား၍ ျဖစ္သည္။ ထိုအရာကား လူထု၏ ႏွလံုးသားႏွင့္ စိတ္ေပတည္း။

ေဒၚစုကဲ့သို႔ ႏိုဗယ္ဆုရွင္တစ္ဦး ျဖစ္ေသာ ဘုန္းေတာ္ ႀကီး ဒက္စ္မင္တူးတူး က ေျပာခဲ့၏ ။ လူေတြ က ဥာဏ္တံုးၾကတာမဟုတ္ဘူး။ သူတို႔ေခါင္းေဆာင္အစစ္ဟာ ဘယ္သူလဲဆိုတာ သူတို႔ သိတယ္။ ခင္ဗ်ားတို႔ သူတို႔ကို ေထာင္ခ်ႏိုင္တယ္၊ တာျမစ္ႏိုင္တယ္၊ တိုင္းျပည္က ႏွစ္ ထုတ္ႏိုင္ တယ္၊ ဒါေပမဲ့ လူေတြ က သူတို႔ဟာ ေခါင္းေဆာင္ေတြ ဆိုတာ အၿမဲတမ္းသိၾကတယ္။

မွန္ပါသည္။ ျမန္မာလူထုက တကယ္ပင္ သိၾကပါသည္။ ေဒၚစုသည္ ဆယ္စုႏွစ္ ၂ ခုခန္႔ ၾကာျမင့္ခဲ့ေသာ လူထု၏ ေမ်ာ္လင့္ခ်က္ကို စတင္လႈပ္ရွားခဲ့သူ ျဖစ္သည္။

ကၽြန္မသည္ ေဒၚစု၏ စကားမ်ား ေၾကာင့္ ေက်နပ္ခဲ့ရသကဲ့သို႔ ကၽြန္မအနီးရွိ အမ်ိဳးသမီးမ်ား ၏ တံု႔ျပန္မႈ မ်ား ကိုလည္း အမွန္တကယ္ သေဘာေပါက္ခဲ့ရ၏ ။ သူတို႔အားလံုးတြင္ မယိမ္းမယိုင္ ေသာ ရည္မွန္းခ်က္ရွိၾက၏ ။ မမွ်တမႈ မ်ား ကို ဆန္႔က်င္ေသာ ခြန္အားကိုေပးသည့္ အာရုံစူးစိုက္မႈ ႏွင့္ ဆံုးျဖတ္ခ်က္ရွိၾက၏ ။ ဤအရည္အေသြးက ယဥ္ေက်းမႈ ကိုလည္း ေျပာင္းပစ္ႏိုင္သည္။ အမ်ိဳးသမီး မ်ား ၏ ေခါင္းေဆာင္မႈ အေျခခံကို ပံုေဖာ္ေပးႏိုင္သည္ဟုလည္း ကၽြန္မျမင္ပါသည္။ မၾကာမီမွာ ပင္ ကၽြန္မႏိုင္ငံ၌ ဤစံျပအ ျဖစ္မ်ိဳးကို နမူနာတစ္ခုအ ျဖစ္ ျမင္ရႏိုင္ဖြယ္ ရွိပါသည္။

ညီလာခံေနာက္ဆံုးေန႔တြင္ ကၽြန္မသည္ အရုဏ္အတက္မီကပင္ အိပ္ရာမွထခဲ့၏ ။ ယေန႔ အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စုမွ သမၼတကေတာ္ ဟီလာရီကလင္တန္ မိန္႔ခြင့္ေျပာလိမ့္မည္ ။ ထိုမိန္႔ခြင္း ေျပာမည္ ့ ခန္းမသို႔ အမ်ိဳးသမီးေထာင္ခ်ီၿပီး သြားၾကမည္ ။ ကၽြန္မ သူတို႔ႏွစ္ အတူ လုိုက္ပါ၏ ။ အေမရိ ကန္ျပည္ေထာင္စု၊ ၀ါရွင္တန္ဒီစီတြင္ ယခုကဲ့သို႔ သမၼတကေတာ္ က ဘီဂ်င္းအမ်ိဳးသမီးညီလာခံ၌ ပါ၀င္ဆင္ႏႊဲမည္ ့ကိစၥကို မေက်နပ္ၾကေပ။ ညီလာခံမတိုင္မီ လမ်ား စြာ ပင္ အေမရိကန္အစိုးရ အရာရွိ မ်ား သည္ ဤကိစၥအတြက္ အျငင္းအခုန္း ျဖစ္ခဲ့ၾက၏ ။ တရုတ္ႏိုင္ငံလိုေနရာ၌ လူ႔အခြင့္အေရး အ ေၾကာင္း သြားေျပာျခင္းသည္ သမၼတကေတာ္ အေနႏွင့္ သင့္ေတာ္ ပါ့မလား။

တရုတ္ႏိုင္ငံသည္ လူ႔အခြင့္အေရး မွတ္တမ္း၌ အားနည္းလွသည္။ အမ်ိဳးသမီးမ်ား ၊ မိန္းက ေလးငယ္မ်ား အေပၚ ျပဳမူျခင္းအပါအ၀င္ လူ႔အခြင့္အေရး မေပးေသာ ႏိုင္ငံ ျဖစ္ေနသည္။ ဥပမာ.. ကေလးေမြးဖြားမႈ ကိစၥတြင္ မိသားစုတစ္စု၌ ကေလးတစ္ဦးသာယူရမည္ ဟူေသာ မူ၀ါဒေၾကာင့္ မေမြးမီ စစ္ေဆး၍ မိန္းကေလး ျဖစ္ေနပါက ကိုယ္၀န္ကို ဖ်က္ခ်ေနၾကသည္။ တရုတ္ျပည္၏ လူဦး ေရတြင္ မိန္းကလးဦးေရ သန္း ၁၀၀ တို႔ေပ်ာက္ပ်က္ေနခဲ့သည္။

ညီလာခံသို႔ တက္ေရာက္မည္ ့ အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စု ကိုယ္စားလွယ္အဖြဲ႕ကို မစၥက္က လင္တန္က ဥကၠဌ အ ျဖစ္ ေဆာင္ရြက္မည္ ဟု အမည္ စာရင္း ေၾကညာလိုက္ေသာ အခါ ၁၉၉၆ သမၼတေရြးေကာက္ပြဲ မဲဆြယ္ပြဲတြင္ ဤကိစၥသည္ေျပာစရာ ျဖစ္သြားခဲ့၏ ။ အထူးသျဖင့္ ရီပတ္ဘ လစ္ကင္ အထက္လႊတ္ေတာ္ အမတ္ ေဘာ့ပ္ ဒိုးလ္ ကဤသို႔ သြားေရာက္ ပါ၀င္ျခင္းသည္ အသံုး ၀င္ရန္လမ္းမျမင္ဟု ေ၀ဖန္သည္။

ထိုအခ်ိန္တြင္ တရုတ္ႏိုင္ငံသည္ အေမရိကန္ လူ႔အခြင့္အေရး လူပ္ရွားသူ ဟယ္ရီ၀ူး ကို ႏိုင္ငံေရး အက်ဥ္းသားအ ျဖစ္ ဖမ္းဆီးထားသည္။ ဤတြင္ သမၼတကလင္တန္၏ အရာရွိမ်ား ပင္ သမၼတကေတာ္ သြား၍ ျဖစ္ပါ့မလားဟု သေဘာမတူႏိုင္ေအာင္ ျဖစ္ခဲ့ၾက၏ ။ သြား ျဖစ္ေအာင္ သြား သင့္သည္ဟု ယူဆေသာ သူ႔မွာ တစ္ေယာက္ တည္းရွိ၏ ။ ထုသူကား ဟီလာရီ ကိုယ္တိုင္တည္း။

ေနာင္အခါ ထိုကိစၥႏွင့္ ပတ္သက္ၿပီး ဟီလာရီကိုယ္တိုင္ ေရး သားေသာ မွတ္တမ္းစာစု တြင္ ကၽြန္မသည္ သူတို႔ေျပာျခင္းကို ကရုဏာသက္ၿပီး ကိုယ္ခ်င္းစာသည္။ သို႔ ေသာ ္ မေက်နပ္ႏိုင္ပါ။ အမ်ိဳးသမီးမ်ား ကိစၥကို စြန္႔လႊတ္စြန္႔စားရမည္ ပင္ ျဖစ္သည္ ဟု ေရး ခဲ့သည္။

ေနာက္ဆံုးတြင္ ကား ဟရီ၀ူးကို အက်ဥ္ေထာင္မွ လႊတ္ေပးလို္က္၏ အိမ္ျဖဴေတာ္ ကလည္း သမၼတကေတာ္ ၏ ခရီးကို အတည္ျပဳလိုက္ရေလသည္။ သမၼတကေတာ္ အေနႏွင့္ ကား ဘီဂ်င္း သြားေရာက္ေရး ကို မတားသင့္ဟု ရွင္းရွင္းေျပာ၏ ။ ကမၻာေပၚတြင္ မည္ သည့္ေနရာ၌ ျဖစ္ေစ၊ အမ်ိဳး သမီးမ်ား အခြန္႔အေရး ႏွင့္ ပတ္သက္၍ အမွန္အတိုင္းေျပာျခင္းကို တားဆီးျခင္းမျပဳသင့္ဟု ယူဆ ေပသည္။

ကၽြန္မသည္ ေမွာ င္ထဲ၌ မတ္တပ္ရပ္ေနခဲ့၏ ။ မနက္ေစာေစာမို႔ အလင္းေရာင္ ပင္ မလာ ေသး၍ ေမွာ င္ေနသည္။ ဟီလာရီကို ေမွ်ာ္ေနေသာ အမ်ိဳးသမီးထုက တန္းစီေနၾကသည္။ တန္းစီ သူမ်ား သည္ထက္မ်ား လာ၏ ။ ခန္းမက လူသံုးေလးရာမွ်သာ ဆန္႔၏ ။ ကၽြန္မက အေရွ႕ဆံုးႏွင့္ နီး ေသာ ေနရာတြင္ ရပ္ေန၏ ။ အခန္းထဲ၀င္ႏိုင္မည္ ဟု ကိုယ့္ဘာသာေသခ်ာ ေနခဲ့သည္။ သို႔ ေသာ ္ အခ်ိန္ေရာက္ေသာ အခါ အေမရိကန္ ကိုယ္စာလွယ္အဖြဲ႕၊ မီဒီယာအဖြဲ႕၀င္မ်ား ႏွင့္ တရုတ္ အစိုးရ အရာရွိမ်ား ကိုသာ ျမင္ရ၏ ။ လူအနည္းငယ္မွ်သာ ၀င္ရၿပီး၊ အခန္းတြင္ း၌ ထိုင္ခုံျပည့္သြားၿပီဟု ေကာ္မတီက ေၾကညာေလသည္။

ညီလာခံလာ အမ်ိဳးသမီးအမ်ား စုမွာ မစၥက္ကလင္တန္ကို စင္ေပၚမွာ မျမင္ခဲ့ၾကရေခ်။ ကၽြန္ မအပါအ၀င္ ကံေကာင္သူတစ္စုသာ ခန္းမႀကီးေဘး အခန္းတစ္ခုတြင္ အသံလိုင္းဖြင့္ထားသျဖင့္ မစၥက္ကလင္တန္စကားကို တိုက္ရိုက္ၾကားခြင့္ရခဲ့ၾကသည္။ သုိ႔ေသာ ္ သတင္းေခတ္ႀကီး မေရာက္မီ ကာလ ျဖစ္ပါလ်က္ႏွင့္ မစၥက္ကလင္တန္၏ မိ္န္႔ခြန္းကားေတာမီးပမာ ပ်ံ႕ႏွံ႔သြားခဲ့ေပသည္။ ဘီဂ်င္း မိန္႔ခြင္းသည္ ခြန္အားျပည့္ၿပီး ဦးတည္ခ်က္ခိုင္မာလွ၏ ။ ျမင့္ျမတ္မႈ ႏွင့္ အတူေနရာတိုင္း၌ အမ်ိဳး သမီးမ်ား အျပည့္အ၀ ပါ၀င္ေဆာင္ရြက္ေရး လမ္းေၾကာင္းကို ခင္းသြားခဲ့ေပသည္။

အမ်ိဳးသမီးမ်ား သည္ အတူတကြ ပူးေပါင္းၿပီး အခ်င္းခ်င္း စိတ္ကူးဖလွယ္ႏိုင္ေသာ နည္း လမ္းမ်ား ကိုလည္း မစၥက္ကလင္တန္က ေျပာခဲ့၏ ။ အစိုးရလုပ္ငန္းမ်ား မွာ ေရာ၊ ပုဂၢလိကလုပ္ငန္း မ်ား ၌ ပါ အမ်ိဳးသမီးမ်ား ၏ ေဆာင္ရြက္ခ်က္မ်ား အား အေရး စို္က္ မခံရပံုမ်ား ကိုလည္း ေျပာသည္။ ထို႔ေနာက္သူက ေအာက္ပါအတိုင္းေၾကညာေလသည္။ အမ်ိဳးသမီးမ်ား ရဲ႕ အခြင့္အေရး ကို လူ႔အခြင့္ အေရး နဲ႔ ခြဲျခားၿပီး ေဆြးေႏြးျခင္းအား လက္ခံေတာ့မည္ မဟုတ္ ဟူ၍ တည္း။

တရုတ္ျပည္ အေမရိကန္ျပည္ေထာက္စုႏွင့္ တစ္ကမၻာလံုးကပင္ အံ့အားသင့္သြားၾကရ ေလၿပီ။ အမ်ိဳးသမီးမ်ား အား လူသားအ ျဖစ္ ထိုက္တန္သူ၊ တန္းတူညီမွ်သူဟု အသိအမွတ္ျပဳျခင္း မွာ ထူးျခားေသာ အမွတ္အသား ျဖစ္သြားသည္။ ဤကိစၥကို ဆံုးျဖတ္ၾကရဦးမည္ ။ ကန္႔ကြက္ ေကာင္း ကန္႔ကြက္ရဦးမည္ ဟု ယူဆေနခ်ိန္တြင္ မစၥက္ကလင္တန္၏ ေၾကညာခ်က္မွာ စူးရွက်ယ္ ေလာင္လြန္းေနသည္။ ညီလာခံတက္ၾကေသာ အမ်ိဳးသမီးမ်ား အားလံုးကိုလည္း ဤေၾကညာခ်က္ ကဖမ္းစားႏိုင္ခဲ့၏ ။ အမ်ိဳးသမီးတို႔သည္ စိတ္ခ်ယံုၾကည္မႈ ရရွိေရး အတြက္ ေတာင္းပန္ေနရန္မလို။ လြတ္လပ္စြာ ထုတ္ေဖာ္ခြင့္ အတြက္လည္း ေတာင္းခံေနရန္မလို။ အခြင့္အေရး တန္းတူရရွိေရး အတြက္လည္း ေတာင္းပန္ရန္မလိုေခ်။ အမ်ိဳးသားမ်ား သည္ လူသားမ်ား ျဖင့္ သည့္အေလွ်ာက္ ဤ အေျခခံ အခြင့္အေရး မ်ား ကို ရရွိၿပီး ျဖစ္သည္။ အစိုးရမ်ား အေနႏွင့္ အမ်ိဳးသမီးမ်ား ရင္ဆိုင္ေနရ ေသာ စိန္ေခၚမႈ မ်ား ကို အပုိအခြင့္အေရး မ်ား ဟု ခြဲျခားသတ္မွတ္ပါက ႏိွမ္ခ်ခ်ိဳးႏိွမ္ျခင္းသာ ျဖစ္သည္။

မစၥက္ကလင္တန္၏ စကားမ်ား သည္ အခန္းတြင္ းရွိ ပရိသတ္အားလံုးၾကာ၌ ဆင့္ကဲ့ဆင့္ ကဲ ေအာ္ဟစ္သံမ်ား ျဖစ္သြားေတာ့၏ ။ အမ်ိဳးသမီးမ်ား စြာ တို႔သည္ မိမိတို႔ႏိုင္ငံသုိ႔ အသီးသီးျပန္ သြားၾကေသာ အခါ အမ်ိဳးသမီးမ်ား ၏ အခြင့္အေရး သည္ လူ႔အခြင့္အေရး ပင္ ျဖစ္သည္ ဟူေသာ စကားရပ္ကို စြဲကိုင္သြားၾကေၾကာင္း ေျပာျပၾကသည္။ ဤစကားလံုးမ်ား ၏ ေနာက္တြင္ ခြန္အား မ်ား တိုးပြားခဲ့ၾကရေပသည္။

တရုတ္ႏိုင္ငံ၏ အျမင္တြင္ မူ သမၼတကေတာ္ ၏ စကားသည္ လူ႔အခြင့္အေရး မ်ား အလြဲသံုး ခံေနရေသာ အိမ္ရွင္ႏိုင္ငံအား ဂရုျပဳေစ၏ ။ အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စု၌ လည္း သမၼတ ကေတာ္ သည္ သူ၏ လုပ္ပိုင္ခြင့္ထက္ ေက်ာ္လြန္ၿပီး ႏိုင္ငံျခားေရး ၀ါဒကို ေဖာ္ေဆာင္ခဲ့သည္ဟု ေ၀ဖန္ခံရ ေလသည္။

သို႔ ေသာ ္ဘီဂ်င္းသို႔ ခရီးႏွင္ခဲ့ၾကေသာ ကၽြန္မတို႔အဖို႔ကား သမၼတကေတာ္ သည္ ေတာက္ပ ေသာ အခ်က္ျပမီးတိုင္ပင္တည္း။ မစၥက္ကလင္တန္သည္ အမ်ိဳးသမီးမ်ား ရင္ဆိုင္ေနရေသာ အခက္အခဲမ်ား ကို ခြဲျခားျပသလိုက္ျခင္းပင္ ျဖစ္၏ ။ ကမၻာက ဂရုစိုက္မႈ ျပဳလာရန္ ေတာင္းဆိုလိုက္ ျခင္းလည္း ျဖစ္သည္။

ထိုအခ်ိန္၌ သူသည္ တရား၀င္ခန္ထားျခင္း ခံရေသာ အရာရွိမဟုတ္ေစကာမူ၊ ကမၻာက ၾကားႏိုင္ေသာ ေနရာကို သူ နားလည္ခဲ့၏ ။ ဥေပကၡာျပဳ၍ မ ျဖစ္ႏိုင္ေသာ အေနအထားကိုလည္း သူနားလည္သည္။ သူ႔အသံ၏ ၾသဇာကို သူသိသည္။ ထိုအသံကို အျခားၿငိမ္သက္ေနေသာ အသံ ရွင္မ်ား အတြက္ ေျပာၾကားရန္ အသံုျပဳလိုက္ျခင္းပင္ ျဖစ္ေလသည္။

******************